Adres :
Aşağı Öveçler Çetin Emeç Bul. 1330. Cad. No:12, 06460 Çankaya - Ankara Telefon : +90 312 473 80 41 Faks : +90 312 473 80 46 E-Posta : sde@sde.org.tr

Medya ve Terör İlişkisi

Mithat IŞIK
14 Ekim 2019 10:31

Günümüzdeki teknolojik gelişmelere paralel olarak medya etki alanını genişletmiştir. Medyanın gücü ve yayılma hızını düşündüğümüzde bireyler ve toplumlar bilgi edinme ihtiyaçlarını karşılarken medyadan olumlu veya olumsuz etkilenme durumlarını göz ardı edemeyiz. Medya bu etkileme işlevini bilerek, isteyerek veya istemeyerek yapabilmektedir.

Tüm dünyada tehdit olan terör, bireyleri ve toplumları derinden sarsan eylemlerde bulunmaktadır. Terör eylemlerinin medyada haber olarak verilmesi, medyanın gücünü düşündüğümüzde toplumu olumlu veya olumsuz biçimde etkilemektedir.

Toplumda merak uyandıran terör haberlerinin veriliş biçimleri, metinler, görseller, videolar ister istemez toplumu etkilemektedir. Terör bu durumdan faydalanarak eylemlerini ve mesajlarını son derece güçlü olan medya vasıtası ile iletme imkânına sahip olmaktadır. Burada dikkat edilmesi gereken husus medyanın kendisini terörün bir propaganda aracı olarak görmemizi ve haberleri sunarken terör örgütlerinin propagandasını yapmaktan kaçınması sorumluluğudur. Medyanın tarafsız olmak, etik ve ilkeli davranmak gibi birtakım sorumlulukları vardır. Önemli olan medyanın reyting gayesi ile bilerek ya da bilmeyerek izleyici çekmek amacıyla terör örgütlerinin propagandasını yapacak, toplumda sansasyon yaratacak haberleri sütunlarına, ekranlarına taşımamasıdır. Medyanın çeşitli kollarında terör eylemlerinin haber olarak servis edilmesi kamuoyunun bilgilenmesinden ziyade onların şiddete meyilli bir hale gelmesine sebep olabilmektedir.

Terör eylemlerinin medyada geniş yankı bulması bu örgütlerin amaçlarına ulaşmasını daha da hızlandırmaktadır. Terör eylemlerinin medyada haber olarak veriliş biçimleri üzerinde medya temsilcileri birtakım sorumluluklarının olduğunu hatırlamaları ve ahlaki boyutları düşünmeleri gerekliliği ortaya çıkmaktadır.

Kusurlu medya haberleri medyayı şiddet çarkının bir parçası durumuna düşürebilmektedir. Bu durum da terörist grupların amaçlarına hizmet etmektedir. Bunun neticesinde de terörist gruplar daha çok cesaretlenmektedir. Medya organları toplumun haber alma özgürlüğünü yerine getirirken terör örgütlerinin propagandası olabilecek sunumlardan mümkün olduğunca uzak durmalıdırlar.

Medya organlarının terör örgütlerini muhatap alması, röportaj yapması terör örgütlerini ve temsilcilerini cesaretlendirmekte ve toplumda infial yaratma ihtimali doğmaktadır. Terör örgütlerinin en önemli amaçları medyayı kullanarak mesajlarını geniş kitlelere iletmek ve sempati kazanmaktır. Medya terör örgütleri için güçlü bir propaganda aracıdır. Medya toplumun birlik ve beraberliğini tehlikeye atacak haberleri verirken çok hassas davranmalıdır. Aksi durum ülkemize ve topluma zarar verir.

Terör örgütleri medyanın gücünü bildikleri için kendi medya organlarını da yaratabilmektedirler. Bunun en güncel örnekleri ise kendi bildirilerini yayınlamaları, dünyada meydana gelen terör eylemlerini duyurmaları, saldırıları üstlenmeleri ve bunları kendi internet sitelerinden yayınlamalarıdır.

Terör eylemleri medya organlarında yer bulurken haberlerin veriliş biçimi devletin teröre karşı verdiği mücadeleye zarar vermemelidir. Kamunun haber alma özgürlüğü çerçevesinde işlemesinin önemi vurgulanmalıdır. Her terör eyleminin haber değeri olduğu tartışmasız bir gerçektir. Kamuoyu bilgilendirilirken bunun terörün bir propagandasının bir malzemesi olmamasına ve toplumda korku imparatorluğu oluşturmamasına özen gösterilmelidir. Medya terör ve terör örgütü gruplarının maşası haline gelmemelidir. “Medya terörün oksijenidir” sözünün hatırda tutulması, terörün nefes almasını sağlayacak koşulları ortadan kaldırmak ve engel olmak medyanın temel ilkesi olmalıdır.

Terörizmin kaynaklarının kontrolü konusunda şimdiye kadar üzerinde yeterince durulmayan “aydın” olgusudur. Entelektüel alanda desteğin mahiyeti terör örgütlerinin siyasi alanda

  • kabul görmesini
  • amaç ve hedefinin toplumsal ve siyasi zeminde meşrulaştırılmasını
  • PKK’yı demokratikleşmenin önemli bir aktörü haline getirme ve bu yönde çaba sarf etme
  • PKK elebaşlarını siyasi bir aktör gibi sunma
  • PKK’nın kullandığı dili topluma kabul ettirme ve yaygınlaştırmadır.

Bu durum terörle mücadeleyi menfi yönde etkilemektedir. Sözde aydınların bu dili kullanması hatalıdır.

Medyada haber verilmesinin olumlu yönleri:

  • Terör eylemleri ile herhangi bir hedefe ulaşmanın mümkün olamayacağı etkili bir şekilde medyada yer alırsa bu durum sempatizanların örgüte şüphe ile yaklaşmasını sağlar.
  • Asparagas haberlerin önüne geçmek amacı ile bilgilerin çarptırılmadan terör propagandasına mahal verilmeden topluma sunulması önemlidir.
  • Medyada terör aleyhine kamuoyunun oluşturulması neticesinde toplum nezdinde bir kenetlenme ortamı oluşturulabilir.
  • Toplumun terör hakkında bilgi edinme sürecini eksiksiz ve hassas bir şekilde sürdüren bir haber anlayışı olası terör propagandasının da önüne geçerek toplumda teröre karşı bir algı oluşturabilir.
  • Sivil toplum kuruluşları ile işbirliği yaparak terör ve terör eylemlerinin medyada nasıl sunulması gerektiği ile ilgili olarak medya organlarına ve temsilcilerine yönelik bilgilendirmeler, toplantılar ve konferanslar yapılabilir.
  • Hükümet yetkililerinin güvenlik birimlerinin, terör uzmanlarının, vatandaşların, medya temsilcileri ile bir araya gelerek tarafların beklentilerinin ve sorumluluklarının ne düzeyde olduğunun ortaya konulması adına bir çalıştay yapılabilir.