Kritik Mineraller ve Stratejik Önemi

Kritik mineraller yirmi birinci yüzyılın temel fay hatlarından biri olarak ortaya çıkmıştır. Bu mineraller günümüzde ulusal güvenlik, teknolojik liderlik ve endüstriyel dayanıklılığın temelini oluşturan tipik varlıklar olarak geniş çapta kabul görmektedir. Kritik mineraller ekonomik ve ulusal güvenlik açısından büyük önem taşıyan ancak arzı sınırlı olan elementlerdir. Bu minerallerin çıkarılması ve işlenmesi, belirli ülkeler tarafından kontrol edildiği için küresel tedarik zincirinde büyük riskler oluşturmaktadır.

Bu nedenle güvence altına almak için yeni politikalar geliştirilmelidir. Kritik mineraller geleceğin ekonomisini şekillendirecek birer hammaddelerdir. Bu kaynakların sürdürülebilir ve güvenli bir şekilde tedarik edilmesi ülkeler için büyük önem taşımaktadır. Ülkemizin de bu alandaki fırsatları değerlendirmesi, ekonomik, teknolojik ve stratejik açıdan büyük önem arz etmektedir.  Kritik mineraller konusunda İsrail, Hindistan, Japonya, Güney Kore arasında artan bir iş birliği vardır. Amerika Birleşik Devletleri de kritik mineraller alanında güvenilir ortaklardan oluşan bir ağ oluşturmaya çalışıyor. Amerika Birleşik Devletleri'nin kritik minerallere sahip olma stratejisi günümüzde de devam etmektedir. Amacı tedarik zincirini kontrol altına almak, zorlaştırmak, ülkeleri kendisine bağımlı hale getirmektir. ABD her ne kadar karşılıklı stratejik bağımlılık modelini sağlayacağını ifade etse de nadir toprak elementlerinin kendi kontrolünde olmasını istiyor.

Kritik minerallere ulaşmak zorlaştıkça, geri dönüşüm önem kazanacaktır. Kullanım ömrünü tamamlanmış endüstriyel atıkları geri dönüştürmek, tedarik zinciri daraldıkça önem kazandığı gibi beraberinde ayrı bir teknolojiye sahip olmayı gerektirecektir. Geri dönüşümü sağlamak, ikinci bir kaynağa sahip olmak bakımından önemlidir. Kritik minerallerin dönüşümünü sağlamak, tedarik zincirinde zafiyet oluşması durumunda avantaj sağladığı gibi tedarik zincirinde oluşacak casusluk, sabotaj vesaire gibi durumlarla karşılaşılması durumunda da avantaj sağlamaktadır.

Askeri, ekonomik ve endüstriyel alanda da büyük öneme sahip olan nadir toprak mineralleri, bir ülkenin ekonomik gücünü, askeri kapasitesini etkileme potansiyeli taşır. Bu elementler güdümlü füzelerden elektronik cihazlara, manyetik malzemelerden rüzgar tribünlerine kadar birçok modern teknolojide kullanılmaktadır. Bu nedenle bir ülkenin ulusal güvenliği ve rekabet gücü açısından hayati önem taşır.  

Ülkemiz için kritik madenler stratejisi hazırlanması son derece önemlidir. Stratejik madenlerin tedarikindeki gecikme ve sıkıntı güvenlik zafiyetine sebep olabilir.

Günümüz dünyasında kritik madenler, ileri teknoloji, enerji, savunma sanayi, yenilenebilir enerji sektöründe hayati öneme sahiptir.