خاورمیانه در حال آماده باش برای اتفاقاتی است!-Analiz

 جنگ غزه که نزدیک به دو سال ادامه یافته است، هم در سطح ملت‌ها، هم در سطح دولت‌ها و هم در چارچوب نظام روابط بین‌الملل، جهان را به سرعت دگرگون می‌سازد. در این نوشته تلاش خواهد شد تا به برخی تحولات اخیر در منطقه طی یک هفته گذشته توجه داده شود.

«خشم دیگر به عمل تبدیل خواهد شد»

روز جمعه ۲۲ اوت ۲۰۲۵، نشست غزه با حضور ۱۵۰ عالم برجسته از ۵۰ کشور در استانبول آغاز شد و یک هفته ادامه خواهد یافت. در بیانیه صادر شده، بر ضرورت برداشتن «گام‌های عملی» تأکید گردید. در بیانیه مشترک منتشر شده نیز تصریح شد که مسئله غزه تنها مسئله فلسطین نیست، بلکه مسئله مشترک تمامی امت اسلامی است. در دومین روز کارگاه غزه، هشدارهایی به اسرائیل داده شد. در بیانیه آمده است: «در جایی که تاکنون سکوت حاکم بود، خشم برخواهد خاست و این خشم از این پس به عمل تبدیل خواهد شد.»

در نقطه‌ای هستیم که سخن به پایان رسیده است!

روز دوشنبه ۲۵ اوت ۲۰۲۵، نشست فوق‌العاده وزرای امور خارجه سازمان همکاری اسلامی در ریاض برگزار شد. وزیر امور خارجه ترکیه، حاکان فیدان، وضعیت کنونی پیرامون مسئله فلسطین را با این سخنان بیان کرد: «خلاصه آن‌که در واقع به نقطه‌ای رسیده‌ایم که سخن به پایان رسیده است. در مسئله فلسطین، در مسئله غزه، بشریت در امتحانی که پیش رو داشت به‌طور کامل شکست خورده است. تمامی وزرای امور خارجه بر این امر واقف هستند که ما با استفاده از ابزارهای دیپلماتیک به آخرین مرحله رسیده‌ایم. از این پس، لازم است اقدامات و تدابیر متفاوتی اتخاذ گردد و جامعه بین‌المللی واکنش بیشتری از خود نشان دهد.» وی بار دیگر بر ضرورت «اقدام» تأکید کرد.

روابط امارات متحده عربی و مصر

رهبر امارات متحده عربی، شیخ محمد بن زاید آل نهیان، در قاهره با رئیس‌جمهور مصر، عبدالفتاح السیسی، دیدار و گفت‌وگو کرد. در این مذاکرات، مسائل امنیت منطقه‌ای، حوزه‌های همکاری و تقویت روابط دوجانبه به‌صورت جامع مورد بررسی قرار گرفت.

در جریان دیدار، به چالش‌های پیش روی جهان عرب اشاره شد و بر لزوم افزایش هماهنگی و همبستگی مشترک تأکید گردید. همچنین امنیت منطقه‌ای، پروژه‌های اقتصادی در حال توسعه و سرمایه‌گذاری‌های زیرساختی نیز در دستور کار گفتگوها قرار داشت.

فرمانده کل ارتش مصر به نیروها: «برای جنگ آماده باشید»

وزیر دفاع مصر و فرمانده کل نیروهای مسلح، عبدالمجید سقر، طی بازدید از یگان‌های منطقه نظامی غربی اعلام کرد که نیروها باید در وضعیت آمادگی رزمی بالا قرار داشته باشند. وی با اشاره به «تهدیدهای منطقه‌ای در حال تغییر سریع»، بر ضرورت ارتقای سطح آمادگی رزمی و افزایش آگاهی سربازان تأکید کرد.

دیدار خلیفه حفتر با رئیس سازمان اطلاعات ترکیه و ملاقات صدام حفتر با فرماندهان ترک در ناو TCG Kınalıada

رئیس سازمان اطلاعات ملی ترکیه (میت) ابراهیم کالین در شهر بنغازی با خلیفه حفتر، رهبر نیروهای مسلح شرق لیبی دیدار کرد. در این دیدار، مقامات ارتش ملی لیبی وابسته به حفتر نیز حضور داشتند.

از سوی دیگر، وزارت دفاع ترکیه اعلام کرد که ناوچه TCG Kınalıada وارد بندر بنغازی شد و در این چارچوب، هیئت‌های ترکیه و لیبی نشست مشترکی برگزار کردند. در این نشست، صدام حفتر، معاون فرمانده ارتش ملی لیبی و رئیس ستاد نیروی زمینی نیز حضور داشت. پس از مذاکرات، صدام حفتر از ناوچه TCG Kınalıada بازدید به عمل آورد.

تحولات قابل توجه منطقه‌ای

در همین حال، تحولات مهمی در کشورهای منطقه به وقوع پیوسته است:

• احمد شرع، رئیس‌جمهور سوریه، اعلام کرد که شرایط کنونی برای انعقاد توافق صلح با اسرائیل مناسب نیست.
• دولت لبنان روند خلع سلاح سازمان حزب‌الله وابسته به ایران را آغاز کرده است.
• کشورهای متعددی در جهان در حال آماده شدن برای به رسمیت شناختن دولت فلسطین هستند و انتظار می‌رود در ماه سپتامبر گام‌های جدی در این زمینه برداشته شود.
• در استانبول، ناو هواپیمابر TCG Anadolu، بزرگ‌ترین کشتی جنگی ترکیه، به مناسبت سالگرد پیروزی ملازگرد با برگزاری رزمایش نمایشی، قدرت‌نمایی کرد.

خروج ناگهانی آمریکا از عراق

ایالات متحده به صورت «غافلگیرانه» و «بدون اطلاع قبلی» از پایگاه نظامی عین‌الاسد در غرب عراق و همچنین از مجتمع پایگاه پیروزی عقب‌نشینی را آغاز کرده است.

در سپتامبر ۲۰۲۴ توافقی میان آمریکا و عراق به امضا رسیده بود که بر اساس آن، صدها سرباز آمریکایی می‌بایست در سپتامبر ۲۰۲۵ خاک عراق را ترک کنند و آخرین نیروهای باقی‌مانده نیز تا پایان سال ۲۰۲۶ کشور را به‌طور کامل تخلیه نمایند. اما در شرایط کنونی، روند خروج زودتر از برنامه پیش‌بینی شده آغاز گردیده است.

عقب‌نشینی احتمالی از سوی اسرائیل

دولت اسرائیل که با تصمیم به اشغال غزه نوعی بلوف سیاسی زده بود، اکنون نشانه‌هایی از عقب‌نشینی بروز می‌دهد: رئیس ستاد کل ارتش اسرائیل اظهارات متفاوتی مطرح کرده است. ایال زمیر، رئیس ستاد کل ارتش، از نخست‌وزیر بنیامین نتانیاهو خواست تا توافق آتش‌بس و تبادل اسرا را «فوراً بپذیرد». این تغییر موضع، پس از آنکه ارتش اسرائیل از طرح اشغال غزه حمایت کرده بود، اکنون به‌عنوان نشانه‌ای از عقب‌نشینی تلقی می‌شود و بحث‌هایی را درباره این‌که اقدام دولت در خصوص غزه صرفاً یک بلوف بوده است، برانگیخته است.

«اتفاقاتی در حال رخ دادن است!»

هفته گذشته، رسانه‌های یونان گزارش دادند که «ترکیه ۱۰۰ هزار سرباز به قبرس اعزام کرده و آنکارا در حال آماده شدن برای چیزی است.» با توجه به تحولات یادشده در منطقه پیرامون اسرائیل، چنین به نظر می‌رسد که واقعاً اتفاقاتی در حال وقوع است.

شاید «گام عملی»، «اقدام»، یا «جنگ» که به معنای آغاز حمله مشترک علیه اسرائیل است، آغاز گردد و این امر به دو سال نسل‌کشی پایان دهد.

زمانی که دیپلماسی و سخن به پایان رسیده باشد، دیگر چه چیزی می‌تواند در میان باشد؟

آلپر تان