Adres :
Aşağı Öveçler Çetin Emeç Bul. 1330. Cad. No:12, 06460 Çankaya - Ankara Telefon : +90 312 473 80 41 Faks : +90 312 473 80 46 E-Posta : sde@sde.org.tr

Ulusal Kıbrıs Davamızda Erenköy'ün Önemi ve Erenköy Direnişi

Mithat IŞIK
29 Haziran 2019 13:49

Erenköy konum olarak Kıbrıs’ın kuzey batısında yer alır. Yeşilırmak, Mansura, Alevkaya, Süleymaniye, Aytoro yöresini kapsar. Yöre halkı bu bölgeyi Dillirga olarakta isimlendirir. Bölgenin yüzölçümü 66 km2’dir. 1974 Kıbrıs Barış Harekâtı’ndan sonra insansız bölge statüsünde olup güvenlik kuvvetlerinin kontrolündedir. Erenköy bölgesine gitmek için Rum bölgesinden 10-15 dk. yolculuk yapmanız gerekir. Burada sadece askerler görev yapmaktadır. Askerlerin izniyle bölgeye gidebilirsiniz. Erenköy bölgesi Kıbrıs Barış Harekâtı’ndan önce ve harekât sırasında da mücahitler tarafından savunulmuştur. Mücahitleri Türk subayları komuta etmiştir.

Erenköy’ün stratejik bir yer olarak öne çıkması 21 Aralık 1963 tarihindeki kanlı Noel öncesi Türk Mukavemet Teşkilatı’nın (TMT) kurulduğu 1 Ağustos 1958 tarihine rastlar. Türklerin direnmesi için Türkiye’den getirilecek silah, mühimmat ve teçhizata ihtiyaç vardı. Türkleri imha etmek için Rum ve Yunan ikilisinin kurduğu ve başında Grivas’ın bulunduğu EOKA terör örgütü modern silah ve teçhizata sahipti. Ada’da mevcut limanlar ve havaalanları Makaryosun kontrolünde olduğu için EOKA silah ve mühimmat tedarikinde çok rahattı. Silah ve mühimmat ikmalini silah tüccarı İtalyan Avdilis yapıyordu. TMT zamanın Demokrat Parti hükümetinin Genelkurmay’a direktifi ve Genelkurmay’ın emri ile Özel Harb Dairesi tarafından kurulmuş ve yönetilmiştir (1 Ağustos 1958). TMT ihtiyaç duyduğu her türlü silah ve mühimmatı Türkiye’den temin edecekti. İkmal için en uygun nokta Kıbrıs’ta Erenköy Türkiye’de ise Anamur idi. Türk Mukavemet Teşkilatı  (TMT) kurulduktan sonra Erenköylü Türkler Vehbi Mahmutoğlu, Asaf Elmas, Cevdet Remzi, İhsan Tayhani küçük bir balıkçı teknesi ile çok zor şartlarda denize açılarak ikmal için Erenköy’den Anamur sahilindeki belirtilen bölgeye gittiler. Burada Jandarma tarafından yakalandılar ancak Özel Harb Dairesi’nin devreye girmesi ile serbest bırakıldılar. Anamur’dan silah ve mühimmatları alarak çok zor şartlarda Erenköy’e getirdiler. Kıbrıs’ta Türklerin direnmesi için çok önemli olan bu ikmalin zor şartlarda denizden başarılı bir şekilde yapılması Türklerin direnmesi için çok büyük bir moral ve motivasyon oldu. Erenköy ve Anamur Kıbrıs Türkünün varoluş mücadelesinde önemli yere sahiptirler. Silah ve mühimmat ikmali sırasında birçok isimsiz kahraman Akdeniz’in azgın dalgalarında boğularak vatan mücadelesi için şehit oldular.  Bu kutsal mücadelede hayatını kaybeden kahraman şehitlerimizi minnetle ve şükranla anıyorum. KKTC’nin kuruluş mücadelesi böyle başlamıştı. 1963 olaylarından önce ve sonra Erenköy ve Anamur Kıbrıs Türkleri için bir köprü olmuştur. Silah ve mühimmat ikmali ile Türkiye’de eğitim gören öğrencilerde kutsal mücadeleye katılmak için bu güzergâhtan yavru vatana gitmişlerdir. Erenköy Anavatan’a açılan tek pencere idi. Öğrenciler 30-31 Mart 1964 tarihinden itibaren gruplar halinde Ada’ya Erenköy’den çıkmışlardır. Erenköylü balıkçılar Türkiye’den yapılan ikmalde büyük kahramanlıklar göstermişlerdir. Erenköy bölgesinde 5 Türk köyü vardı. Rum köyü olan Mosifliyi saymazsak bölgede tamamen Trükler yaşıyordu. Erenköy bölgesi atnalı şeklinde bir yerleşim bölgesi idi. Bölgede bulunan Yeşilırmak köyü sahilden biraz uzak olmasına rağmen ikmal sırasında önemli bir nirengi noktası olmuştur. Bu bölgede yaşayan insanlar mücadele yıllarında çok büyük fedakârlıklar göstermişlerdir. 1958-1964 yılları arasında getirilen silahlar Yeşilırmak üzerinden Ada’nın çeşitli bölgelerine TMT mensupları tarafından ulaştırılmıştır. Kıbrıs Barış Harekâtı’nda irtibat bu nirengi noktasından sağlanmış ve Rum merkezlerinin Türk uçakları tarafından bombalanması sağlanmıştır. 1964 yılında Rum ve Yunanlılar ENOSİ’si gerçekleştirmek için Erenköy bölgesine başlattıkları taarruzları yine bu bölgeden Türk uçakları yönlendirilerek yaptıkları bombardıman sayesinde önlenmiştir. Yunan ve Rumların büyük güçlerle Erenköy bölgesine saldırmasının amacı Türklerin Anavatan’a olan tek penceresini kapatmaktı. Erenköy direnişi ve Kıbrıs Türkünün Rum, Yunan güçlerine ve EOKA’ya karşı TMT bünyesinde verdiği mücadele, gösterdiği kahramanlık Ada’nın her tarafında Türklerin direniş azmini güçlendirmiştir.

Kıbrıs Türk Halkı 1974 yılında gerçekleştirilen Barış Harekâtına kadar Rum, Yunan ve EOKA tethiş örgütüne karşı kendisini Erenköy’e denizden yapılan ikmal sayesinde savunmuştur. 17-25 yaş arasındaki 500 genç ve yaklaşık 250 yöre insanı 1964 yılında Yunan ve Rumlara karşı olağanüstü bir mücadele sergilemiştir. Erenköy’den Anamur’a görünmeyen bir yol açmışlardır. Kıbrıs Barış Harekâtı’ndan sonra Girne’den, Magosa’dan ve Ercan havaalanından Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Anavatan Türkiye ile bir daha koparılamayacak şekilde kucaklaşmış ve birleşmiştir. Kutsal Kıbrıs davasında hayatını kaybeden bütün şehitlerimizi rahmet ve minnetle anarken kahraman gazilerimize sağlıklı bir ömür diliyorum. Kıbrıs’ta bir direniş örgütünün, TMT’nin kurulması için zamanın Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti Genelkurmay’a direktif vermiş, Genelkurmay’da bu görevi Özel Harb Dairesine vermişti. Özel Harb Dairesi de bu görevi başarıyla yerine getirmiştir. Türk Mukavemet Teşkilatı (TMT) dünyanın en gizli direniş örgütü olarak tarihteki yerini almıştır. Emeği geçenleri minnetle anıyoruz.