İsrail, Eritre Hükümetine Karşı Bir Darbe Tezgahlıyor

Haretz gazetesi, Eritre Devlet Başkanı Isaias Afwerki hükümetini devirmeyi ve ülkede "demokratik yönetim" kurmayı hedefleyen Brigade Nhamedu adlı grubun İsrail ve diğer ülkelerde örgütlendiğini yazdı.

h4 { font-size: 24px !important; } Print Friendly and PDF

İsrail merkezli Haretz gazetesi, Eritre Devlet Başkanı Isaias Afwerki hükümetini devirmeyi hedefleyen Eritreli muhalif bir grubun İsrail ve diğer ülkelerde örgütlendiğini yazdı.

Gazetenin haberine göre Brigade Nhamedu olarak bilinen grup, sürgündeki Eritrelileri harekete geçirebilecek ve ilerleyen süreçte Eritre'ye dönerek Afwerki hükümetinin yerine geçebilecek küresel bir siyasi örgüt oluşturmaya çalışıyor.

Eritreli muhaliflerin, hareketin uluslararası merkezlerinden biri olarak Tel Aviv'in güneyinde bulunan bir depoyu kullandığı belirtildi.

Brigade Nhamedu üyeleri, dünya genelindeki Eritreli topluluklarla birlikte 17 farklı noktada 51 üyeli uluslararası bir konsey oluşturmak üzere seçim düzenledi. Geçtiğimiz ay İsrail'in merkezindeki Nes Ziona kentinde yapılan oylamaya yaklaşık 1.300 kişinin katıldığı aktarıldı.

Konseyin daha sonra finansman, diplomatik girişimler, komşu Etiyopya'da bir üs oluşturulması ve Eritre'deki kişilerle iletişim kurulması konularını görüşmek üzere haftalık toplantılar gerçekleştirdiği kaydedildi.

Brigade Nhamedu'nun liderliğini, Etiyopya'nın başkenti Addis Ababa'da yaşayan Eritreli aktivist Beyene Gerezgiher yürütüyor. Hareket bünyesinde finans, diplomasi, topluluk örgütlenmesi ve askeri planlamadan sorumlu isimler bulunuyor.

Gerezgiher, Haretz'e yaptığı açıklamada, "Arkamızda ülkeleri için savaşmaya hazır kitleler var." dedi.

Gerezgiher ayrıca, Eritre içinde üst düzey hükümet ve askeri yetkililer de dahil olmak üzere kaynaklarının bulunduğunu öne sürdü. Ancak gazetenin bu iddiayı bağımsız olarak doğrulamadığı belirtildi.

Gerezgiher, "Kitlelerin, özellikle Asmara'da, bizi beklediğini biliyoruz." ifadelerini kullandı.

İsrail ile Eritre arasındaki ilişkiler gerildi

Brigade Nhamedu'nun örgütlenmesi, İsrail ile Eritre hükümeti arasındaki ilişkilerin gerildiği bir dönemde gerçekleşiyor.

İsrail ile Eritre, Eritre'nin 1993'te Etiyopya'dan bağımsızlığını kazanmasının ardından diplomatik ilişkiler kurmuştu. Aynı yıl Afwerki, ağır sıtma geçirmesinin ardından tedavi için İsrail'e götürülmüştü. Ancak iki ülke arasındaki ilişkiler zamanla soğudu ve İsrail 2022'de Asmara'daki büyükelçiliğini kapattı.

Eritre Dışişleri Bakanı Osman Saleh, bu ay Middle East Eye'a verdiği röportajda, Asmara'nın İsrail'den bilinçli şekilde uzaklaştığını söyledi.

Saleh, "Onların [İsrail'in] büyükelçiliğini burada istemediğimize karar verdik." dedi. Saleh ayrıca, "İsrail'e karşı değiliz ancak sadece herhangi bir ilişki istemediğimize karar verdik." ifadelerini kullandı.

Saleh, İsrail'i Afrika Boynuzu'nda daha fazla nüfuz elde etmeye çalışmakla suçladı ve İsrail'in Somaliland ile gelişen ilişkilerini sorguladı.

Saleh, "İsrail'in Afrika Boynuzu'nu kontrol etmek için neden harekete geçtiğini sormalıyız. Somaliland'da neden bir üsse ihtiyaçları var?" diye konuştu.

Üst düzey bir Eritreli yetkili de Asmara'nın yaklaşık 2016'da Birleşik Arap Emirlikleri'nin Dahlak Takımadaları'ndaki bir adada İsrail ile ortak kullanılabilecek bir askeri tesis kurma talebini reddettiğini söyledi.

Yaklaşık 2 milyon Eritreli yurt dışında

82 yaşındaki Afwerki, 1993'ten bu yana Eritre'yi yönetiyor. Ülkede onlarca yıldır ulusal seçim yapılmadığı, anayasanın uygulanmadığı ve bağımsız medya kuruluşlarının kapatıldığı belirtiliyor.

Eritrelilerin ayrıca süresiz ulusal hizmet sistemine tabi tutulduğu ve bu sistemin insanların ülkeden kaçmasının başlıca nedenlerinden biri olarak gösterildiği aktarıldı.

Yaklaşık 2 milyon Eritreli mülteci ve sığınmacının yurt dışında yaşadığı belirtilirken, Brigade Nhamedu'nun organizatörlerinin bu toplulukları birleşik bir muhalefet hareketine dönüştürmeyi ve ülkeye dönmeyi hedeflediği ifade edildi.

Hareketin İsrail merkezli liderleri arasında Eritre'den kaçtıktan sonra İsrail'e yerleşen Atakliti Abraham Michael ve Mulue Sultan da bulunuyor.

Michael, aktivizminin ailesi üzerinde ağır bir yük oluşturduğunu belirterek, oğullarından birinin Eritre'de iki yıl hapsedildikten sonra kaçtığını, 14 yaşındaki en küçük oğlunun ise halen tutuklu olduğunu ve ilerleyen dönemde zorunlu askerlik hizmetine alınma ihtimaliyle karşı karşıya bulunduğunu söyledi.

Michael, "Her şeyden önce çocuklarıma geri dönmek için mücadele ediyorum." dedi. Michael ayrıca, "Bizim ulusal hikayemiz var ancak her insanın da kendi kişisel hikayesi var." ifadelerini kullandı.

2008'de İsrail'e gelen Sultan ise birçok Eritrelinin yurt dışında hayat kurmasına rağmen ülkelerine dönmek istediğini söyledi.

Sultan, "Hiç kimse sonsuza kadar mülteci olmak istemez, herkes evine dönmek ister." dedi.

Tel Aviv'deki çatışmaların ardından görünür hale geldiler

Hareket, farklı ülkelerde Eritre hükümetinin destekçileri ile karşıtları arasında yaşanan şiddetli çatışmaların ardından daha görünür hale geldi.

Eylül 2023'te Tel Aviv'de Eritre Büyükelçiliği tarafından düzenlenen bir etkinlik çevresinde çatışmalar yaşandı. Haretz'in aktardığı Birleşmiş Milletler'in Mayıs 2025 tarihli raporuna göre, 2023'ten bu yana İsrail'de hükümet yanlısı ve karşıtı kamplardan en az 9 Eritreli öldürüldü.

Hareketin finans sorumlusu Dawit Teferi, Brigade Nhamedu'nun şiddet olaylarını öngörmediğini ve yaşananlardan üzüntü duyduğunu söyledi. Teferi, çatışmaların Eritrelilerin ülkelerine yönelik siyasi bağlılığının yoğunluğunu gösterdiğini ve daha örgütlü bir muhalefetin oluşumunu hızlandırdığını belirtti.

Washington'da yaşayan Teferi'nin ABD Kongresi üyeleri ve yönetim yetkililerinden destek aradığı aktarıldı. Teferi, ABD, İsrail ve Körfez ülkelerinin Kızıldeniz bölgesinde bir ortak bulmak konusunda stratejik çıkarı olduğunu savundu.

Gerezgiher ise bu temasların resmi tanınma anlamına gelmediğini belirterek, hareketin uluslararası destek olmadan başarılı olamayacağını söyledi.

Gerezgiher, Brigade Nhamedu'nun henüz bir savaş gücü oluşturmadığını ancak Eritre'ye girme fırsatına hazırlandığını ifade etti.

Gerezgiher, "Doğru an için hazırız." dedi. Ardından, "Ve bence o ana yakınız. Çok yakınız." ifadelerini kullandı.

Tüm hakları SDE'ye aittir.
Yazılım & Tasarım OMEDYA