İran ve ABD, Tahran’ın nükleer programına odaklanan ve Umman’ın başkenti Maskat’ta gerçekleştirilen dolaylı görüşmelerin ardından müzakerelere devam edilmesi konusunda mutabakata vardı. Görüşmeler, İran’da son dönemde yaşanan protestolara yönelik sert müdahaleler ve bölgesel gerilime rağmen gerçekleşti.
Umman’ın arabuluculuğunda yapılan temaslara İran adına Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, ABD adına ise Orta Doğu Özel Temsilcisi Steve Witkoff başkanlık etti. Taraflar kamuoyuna açık şekilde yüz yüze bir görüşme gerçekleştirmedi.
Arakçi, İran devlet televizyonuna yaptığı açıklamada görüşmelere ilişkin, “Oldukça olumlu bir atmosferde, argümanlarımızı paylaştık ve karşı tarafın görüşleri bize iletildi” dedi. Arakçi, tarafların “müzakerelere devam etme konusunda anlaştığını, ancak yöntem ve takvimin daha sonra belirleneceğini” ifade etti.
Görüşmeler, ABD’nin haziran ayında İsrail’in İran’la yaşadığı 12 günlük çatışmaya nükleer tesislere yönelik saldırılarla dahil olmasından bu yana iki ülke arasında gerçekleştirilen ilk temas oldu. Arakçi, temasların yalnızca nükleer konuyla sınırlı olduğunu vurgulayarak IRNA’ya, “Görüşmelerimiz yalnızca nükleer meseleye odaklanıyor. Amerikalılarla başka hiçbir konuyu ele almıyoruz” dedi.
ABD tarafı ise daha önce İran’ın balistik füze programı ve bölgedeki silahlı gruplara verdiği desteğin de gündeme alınması gerektiğini savunmuştu. Beyaz Saray Sözcüsü Karoline Leavitt, ABD heyetinin İran için “sıfır nükleer kapasite” seçeneğini masaya yatırmayı planladığını söyledi. Leavitt, Başkan Donald Trump’ın “diplomasi dışında da birçok seçeneğe sahip olduğu” uyarısında bulundu.
Trump, Umman’daki görüşmelerin ardından yaptığı açıklamada, “İran hakkında çok iyi görüşmeler yaptık ve İran’ın bir anlaşma yapmak istediği anlaşılıyor” dedi. Trump, “Önümüzdeki haftanın başlarında tekrar görüşeceğiz” ifadelerini kullandı.
Umman Dışişleri Bakanı Bedr bin Hamad el-Busaidi, X platformundan yaptığı paylaşımda görüşmeleri “çok ciddi” olarak nitelendirerek, “İran ve Amerika Birleşik Devletleri’nin pozisyonlarını netleştirmek ve olası ilerleme alanlarını belirlemek açısından faydalı oldu” dedi.
Görüşmelerin hemen ardından Washington, İran’ın petrol sektörüne yönelik yeni yaptırımlar açıkladı. Yaptırımların 15 kuruluşu, iki şahsı ve 14 gemiyi kapsadığı bildirildi.
Öte yandan ABD, USS Abraham Lincoln uçak gemisinin öncülük ettiği bir deniz görev grubunu bölgeye konuşlandırmış durumda. İran ise olası bir saldırıya karşılık vereceğini ve bölgedeki ABD üslerini hedef alabileceğini daha önce defalarca dile getirmişti.
İran tarafı nükleer silah geliştirme hedefi olduğunu reddederken, Batılı ülkeler ve İsrail Tahran’ı nükleer bomba peşinde olmakla suçluyor. Tarafların önümüzdeki günlerde müzakerelerin çerçevesi ve takvimine ilişkin yeni temaslarda bulunması bekleniyor.
Diğer İçerikler
