ABD’nin 2003 yılında Irak’ı işgaliyle başlayan ve yıllar boyunca savaş, yıkım ve ağır can kayıplarına sahne olan askeri varlığı sona erdi. Ülkedeki son ABD askerleri 30 Eylül itibarıyla Irak’tan çekildi.
Irak ile ABD, Eylül 2024’te ülkedeki ABD öncülüğündeki uluslararası koalisyonun askeri misyonunun sona erdirilmesine ilişkin iki aşamalı bir geçiş planı açıklamıştı. Planın ilk aşamasında Irak’taki askeri misyonun tamamlanarak ikili güvenlik işbirliklerine geçilmesi, ikinci aşamasında ise Suriye’de DEAŞ’a karşı yürütülen operasyonlara Irak topraklarından verilen desteğin sürdürülmesi öngörülmüştü.
ABD öncülüğündeki Uluslararası Koalisyon Güçleri, önceki gün Irak’taki ana üssü konumundaki Bağdat Havalimanı’nda bulunan ana karargahı Irak ordusuna teslim etmişti.
ABD güçlerinin ülkeden çekilmesine ilişkin açıklama yapan Irak Başbakanı Ali el-Zeydi’nin Askeri Sözcüsü Sabah el-Numan, "Son koalisyon askeri 30 Eylül’de ayrılacak ve böylece Irak'ın tam egemenliği geri dönmüş olacak" dedi.
Numan, 30 Eylül'den sonra koalisyon ülkelerinin bazılarıyla ikili ilişkiler kurulacağını belirterek, bu ilişkilerin eşitlik ve karşılıklılık temelinde yürütüleceğini söyledi.
Uluslararası koalisyonun Irak güçlerine hava savunması, hava desteği, eğitim ve mühimmat temini gibi alanlarda katkı sunduğunu belirten Numan, kara operasyonlarının ise tamamen Irak Silahlı Kuvvetlerince yürütüldüğünü kaydetti.
DEAŞ’a karşı operasyonlar Irak ordusunca yürütülecek
DEAŞ’ın 2014 yılında Irak’ın en büyük ikinci kenti Musul’un yanı sıra Suriye’de de geniş alanları işgal etmesinin ardından Uluslararası Koalisyon Güçleri kurulmuştu. Koalisyon, 2020 yılında DEAŞ’ın tamamen yenilgiye uğratıldığını ilan etmişti.
Operasyonlar sırasında koalisyon güçleri Irak güvenlik güçlerine hava, istihbarat ve eğitim desteği sağlarken, Irak güvenlik güçleri DEAŞ’ın kontrolündeki kent ve bölgelerin geri alınması için geniş çaplı kara operasyonları yürütmüştü.
Bağdat ile Washington arasında Eylül 2024’te varılan anlaşmaya göre, Irak’ta muhtemel DEAŞ tehdidine karşı kara operasyonlarını tamamen Irak ordusu yürütecek. Ancak ihtiyaç duyulması halinde ABD güçleri Irak ordusuna hava desteği sağlayacak.
ABD ordusuna bağlı kuvvetler, geçtiğimiz hafta Irak Kürdistan Bölgesel Yönetimi’nin başkenti Erbil’deki üslerinden de çekilmişti.
IKBY Başbakanı Mesrur Barzani, çekilmenin çalkantılı bir dönemde gerçekleştiğini belirterek, IKBY’nin kendisini savunacak bir savunma gücüne sahip olmadığını söyledi. Barzani, bu nedenle ABD’nin tamamen çekilmesi için zamanlamanın yanlış olduğunu savundu.
KOALİSYONUN SURİYE’DEKİ KAYIPLARI
ABD öncülüğündeki koalisyon güçlerinin Suriye’den çekilme süreci bu yılın başında tamamlanmıştı.
Suriye İnsan Hakları Ağı’nın (SNHR) koalisyonun 2014 yılından itibaren Suriye’de gerçekleştirdiği saldırılara ilişkin yayımladığı rapora göre, koalisyon güçlerinin saldırılarında 3 bin 48 Suriyeli sivil hayatını kaybetti.
SNHR, raporunda koalisyona katılan ülkelerin Suriye’de neden oldukları can ve mal kayıpları için tazminat ödemesi gerektiğini belirterek, hükümetten konuyu uluslararası platformlara taşımasını talep etti.
Diğer İçerikler
