İstifaya Giden Süreç
39 yaşındaki Gibran, aylardır eğitim belgeleri konusunda sorularla karşı karşıyaydı. Son olarak Endonezya Anayasa Mahkemesi’nde bu mesele görüşüldü. Mahkeme, onu görevden almak amacıyla yapılan bir başvuruya verdiği yanıtta geçen ay, Gibran’ın liseyi bitirdiğini gösterebilecek yurt dışından alınmış bir diploma, sertifika veya dereceye sahip olduğuna dair “ikna edici bir kanıt bulunmadığına” hükmetti. Mahkeme, Endonezya yasalarına göre aday olmak için lise diplomasının ön koşul olmasına rağmen onu seçime taşıyan 2024 seçim sonuçlarını iptal edemeyeceğini söyledi.
Gibran’ın Singapur’daki Orchid Park lisesi ve Avustralya’daki UTS Insearch’te okuduğu, ardından lisans derecesini Singapur Yönetim Geliştirme Enstitüsü aracılığıyla aldığı belirtiliyor. Ancak bu, eleştirenleri susturmaya yetmedi. Mahkeme kararından cesaret alan parlamento bu hafta azil çalışmalarını yoğunlaştırdı. Gibran 10 Kasım Salı günü Devlet Başkanı Prabowo Subianto ile görüşerek istifa etmeyi önerdi. Bir üst düzey yardımcıya göre ertesi gün, 11 Kasım Çarşamba akşamına kadar görevden ayrıldı.
Gibran Kimdir?
Gibran yalnızca eğitimi nedeniyle tartışmalı bir isim değil. Eski devlet başkanı Joko Widodo’nun (Jokowi) en büyük oğlu, 2019'da Solo belediye başkanlığına aday olana kadar siyasete ilgi göstermemişti. Daha önce çikolatalı ve peynirli pankek satan işletme de dahil, birkaç yiyecek işi yürütmüştü. Başkan yardımcılığına aday olabileceği ilk söylendiğinde, geçemediği bir uygunluk koşulu daha vardı: yaşı yeterli değildi. Ancak adaylık kayıtları kapanmadan Anayasa Mahkemesi, yaş sınırına son dakikada bir istisna getirerek 40 yaşın altındaki adayların da başvurmasına izin verdi. O dönemde mahkemenin başkanı, Gibran’ın amcası ve Jokowi’nin eniştesi Anwar Usman’dı. Usman daha sonra çıkar çatışmasına rağmen davaya baktığı için etik ihlalinden suçlu bulundu. Usman görevden alındı ancak karar yürürlükte kaldı. Bu dönemde Jokowi’nin baba olarak Gibran’la ilişkisi halkın gözünde sıcak bir ilgiye dönüşmedi; “milenyum kuşağından lider”, babası gibi kitlelerin gönlünü fethedemedi.
Kriz Nasıl Çıktı?
Kriz, bir zamanlar itibarsızlaşmış bir general olan Prabowo ile selefi Jokowi arasındaki bozulan ilişkiyle yakından bağlantılı. Jokowi, on yıllık iktidarının ardından görevi bıraktıktan sonra da etkisini sürdürmenin yollarını arıyordu. Bunlardan biri, en büyük oğlu Gibran’ı Prabowo’nun başkanlık biletine yerleştirmekti. Daha önce Jokowi’ye iki kez başkanlığı kaybeden Prabowo, Jokowi’nin popülaritesinden yararlanabileceğini bilerek Gibran’ı başkan yardımcısı adayı olarak kabul etti. Strateji işe yaradı, analistler Prabowo’nun 2024'teki zaferinin kısmen “Jokowi etkisi”ne bağlı olduğunu söyledi. Ancak ittifak her zaman kırılgandı. Analistler, bunun ne zaman bozulacağının sadece zaman meselesi olduğunu ve Gibran’ın bir kenara itileceğini belirtiyordu.
Önemli bir kopuşun bir başka işareti olarak geçen hafta, Prabowo’nun uzun süredir Jokowi’nin müttefiki olan genel sekreteri Listyo Sigit Prabowo’nun devlet başkanının telefonunu dinlediği iddia edildi. Endonezya polisi 12 Kasım’da, aralarında Listyo’nun da bulunduğu dört şüpheli hakkında vatana ihanet suçlamalarıyla soruşturma yürüttüğünü açıkladı. Listyo, iddialar hakkında kamuoyuna yorum yapmadı.
Şimdi Ne Olacak?
Süreç sarsıntılı devam edebilir. Siyasi analist Kennedy Muslim, “Bunu tek seferlik bir istifa olarak okumazdım” diyor. Kısa vadede Endonezya’nın en üst yasama organı Halk Danışma Meclisi (MPR), devlet başkanının aday göstereceği iki isim arasından, koltuğun boşalmasından itibaren 60 gün içinde yeni başkan yardımcısını seçecek. Gelişmeler Prabowo’ya iç çevresindeki Jokowi sadıklarını temizleme ve gücü Gerindra Partisi çevresinde toplama imkânı sağlayacak, ancak bunun da bir riski var. Muslim, “Güç Prabowo’da ve Gerindra’da ne kadar toplanırsa, hoşnutsuzluğun tek bir adresi olur” diyerek, devlet başkanının popülaritesinin geçen yılın Kasım ayındaki yüzde 81,2'den bu yılın Ekim ayında yüzde 44,5'e gerilediğine dikkat çekiyor. Sokak protestoları, ekonomik çalkantılar ve ücretsiz yemek programı gibi temel politikalarına duyulan memnuniyetsizlikle karşı karşıya kalan Prabowo’yu birçok zorluk bekliyor. Muslim, “Popülaritesi düşmeye devam ederse, bugün sağlam görünen koalisyon ortakları 2029 için arkasından pozisyon almaya başlayacak” dedi.
Diğer İçerikler
