Adres :
Aşağı Öveçler Çetin Emeç Bul. 1330. Cad. No:12, 06460 Çankaya - Ankara Telefon : +90 312 473 80 41 Faks : +90 312 473 80 46 E-Posta : sde@sde.org.tr

Başkan Erdoğan’dan Tarihi ‘Ege Adaları’ Çıkışı

Bülent ERANDAÇ
17 Şubat 2022 23:30
A-
A+

Cumhurbaşkanımız Recep Tayyip Erdoğan, Birleşik Arap Emirlikleri’nde(BAE), ’Türkiye’nin Körfez açılımı’ ziyaretini tamamladıktan sonra yurda dönerken uçakta gazetecilere, Suudi Arabistan, İsrail, Mısır, Libya, Ukrayna ve Yunanistan’la ilişkiler konusunda önemli açıklamalar yaptı.

Başkan Erdoğan, ‘‘Silahsızlandırılmış statüde bulunan adalarda anlaşmalara aykırı olarak yürütülen askeri faaliyetlere sessiz kalmamız mümkün değil. Nitekim bu konuyu BM’nin gündemine taşıdık. Önümüzdeki dönemde de gündemde tutmayı sürdüreceğiz.

Bu konuda ayrıca bakanımız bunlara bir uyarıda bulundu. Fakat Yunanistan’ın bu işi böyle devam ettirmesi halinde tabii ki gerekli olan neyse bu uyarıyı biz de en üst düzeyde yaparız. Çünkü malum, adalar konusu hep tartışmalıdır. Bizi bu tartışmalı konuları gündeme getirme mecburiyetinde bırakabilirler. Bunun için de bakanım, bizi bu konuları tartışmaya açmak zorunda bırakmasınlar diye onlara alt düzeyden bir uyarı yaptı.” dedi.

Başkan Erdoğan’ın, ,Türkiye’yle Yunanistan arasında Ege adalarının silahsızlandırılması nedeniyle yaşanan gerilimle ilgili sözleri tarihi özellikteydi, “Ege adalarındaki askeri faaliyetlere sessiz kalmamız mümkün değil. Yunanistan, bizi de tartışmalı konuları gündeme getirme mecburiyetinde bırakabilirler” tarihi sözleriyle, yüksek düzeyde uyardı.

Ege Adalarının Egemenliği Tartışılır

Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu: "Yunanistan, adaların silahlandırılmasından vazgeçmezse bu adaların egemenliği tartışılır" ifadelerini kullanmıştı.(12.Şubat.2022)

Çavuşoğlu, Yunanistan'a adaları silahsızlandırma çağrısını yinelemiş, Türkiye'nin, Yunanistan'ın Ege'de silahsızlandırılmış adaların statüsünü ihlal ettiği için BM'ye iki mektup gönderdiğini hatırlatarak konunun takipçisi olacaklarını söylemişti.

Çavuşoğlu, bu adaların Lozan ve Paris Barış Anlaşmalarıyla Yunanistan'a silahsızlandırılma şartıyla verildiğini vurgulayarak Yunanistan'ın 1960'lı yıllarda bunu ihlal etmeye başladığının altını çizmişti.

Milli Savunma Bakanı Hulusi Akar da Yunanistan'ın uluslararası antlaşmalara aykırı olarak adaları silahlandırdığına dikkat çekerek 9 Eylül’ün tarihi önemine de vurgu yapmıştı:

‘’Yunanistan hukuk tanımaz tavrını sürdürüyor, Bazı Yunan siyasilerin kuzu postuna bürünerek sahte gündemler oluşturuyor. NATO ve üçüncü taraf ülkelerini de kendi iddialarına alet etmeye çalışıyor.

Doğu Akdeniz'de de KKTC'nin Kıbrıs adasının etrafındaki doğal

Bir hususu hatırlamakta yarar var.  9 Eylül, Yunan macerasının bittiği günün yıl dönümüdür. Bu vesileyle bir asır önce girişilen maceranın bedelinin ne kadar ağır olduğu unutulmamalı, hüsranla sonuçlanacak yeni maceralar peşinde koşulmamalıdır.

İçten temennimiz, Türk ve Yunan halklarının barış, güven, istikrar ve refah içinde yaşamasıdır"

Lozan Vurgulu NAVTEX’lerle Verilen Mesajlar

-Tarih 30 Nisan 2020-

BAŞKAN Recep Tayyip Erdoğan liderliğindeki Türkiye, Doğu Akdeniz'de, Ege'de, Karadeniz'de kararlı duruşunu sürdürüyor. Aziz Milletimizin hak ve menfaatlerini ne olursa olsun korumaya kararlı Türkiye, Yunanistan'a arka arkaya LOZAN VURGULU NAVTEX’LERLE mesajlarını veriyordu.

Navtex’lerle 1923 Lozan Barış Antlaşması ile belirlenen Ege adaları’nın gayri askeri statüsünü Yunanistan’ın ihlal ettiği vurgulanıyordu.

Türkiye'nin Lozan vurgulu bildirimleri önemli bir adımdı. 1950'lerden beri Yunanistan tarafından silahlandırılan Ege adalarına artık kayıtsız kalınmayacaktı. Lozan'a göre “Silahlı güç bulunduramazsınız” diyordu.

Ege adaları ihlalleri, Yunanistan'ın bu adalar üzerindeki egemenliğini de ortadan kaldırmıştır ve Türkiye tarafından askeri tedbirlere başvurulmasını da hukuken haklı kılacak çok önemli hukuki gerekçelere sahipti.

Birleşmiş Milletler’e 2 Türkiye Mektubu

-Tarih 6 Ekim 2021-

Türkiye, Yunanistan'ın Doğu Ege adalarının silahsızlandırılmış statüsünü ihlal eden eylemleri hakkında Birleşmiş Milletler'e (BM) mektup gönderdi.

Türkiye’nin Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri Antonio Guterres’e hitaben yazdığı mektupta;

“Bir kez daha dile getirmek isteriz ki Yunanistan, Ege ve Akdeniz’deki adaların silahsızlandırılması konusunda ilgili anlaşmalardan doğan yükümlülüklerini yerine getirmemektedir.

Yunan birlikleri, Midilli, Sakız, Samos ve Ikaria adalarından çıkarılmalıdır.

Limni ve Semadirek Adaları, Türk anakarasına yakınlıkları nedeniyle daha da katı bir rejime tabidirler

LOZAN VE PARİS ANLAŞMALAINA GÖRE EGE ADALARI SİLAHSIZ OLMAK MECBURİYETİNDE.

Yunanistan, Ege’deki Yunan adalarını silahlandırmakla 1923'teki Lozan ve 1947'deki Paris anlaşmalarının ilgili maddelerini açıkça çiğniyor.”

Lozan Antlaşması

Doğu Ege bölgesinde yer alan On İki Adalar, 1912 Trablusgarp Savaşı’nın ardından imzalanan Uşi Antlaşması ile İtalya’ya verildi ve İkinci Dünya Savaşı sonrasında imzalanan Paris Antlaşması'na kadar İtalya'nın egemenliğinde kaldı.

Birinci Dünya Savaşı sonrası 1923'te imzalanan Lozan Barış Antlaşması'nın 13. Maddesinde, "Barışın korunmasını sağlamak amacıyla Yunan Hükümeti, Midilli (Lesvos), Sakız (Chios) Sisam (Samos) ve Nikarya (Ahikerya ) adalarında hiçbir deniz üssü ve hiçbir istihkâm kurmayacak." ifadesi yer alıyor.

On İki Adalar, İkinci Dünya Savaşı’nın sona ermesinin ardından 10 Şubat 1947’de müttefik ülkelerle savaşın mağlubu İtalya arasında imzalanan antlaşma ile Yunanistan’a şartlı devredildi.

Paris Antlaşması

Paris Antlaşması'nda Yunanistan'ın bu adaları "silahlandırmayacağı" açık hükümler halinde belirtiliyor.

Bu antlaşmanın beşinci bölümünün 14. maddesinde,  "Oniki Adalar" olarak tabir edilen Astypalaia (Astipalya), Rodos, Halki (Herke), Karpathos (Kerpe), Kasos (Çoban Adası), Tilos (İlyaki Adası), Nisiros (İncirli Adası), Kalimnos (Kelemez Adası), Leros (İleriye Adası), Patmos (Batnaz Adası), Lipsos (Lipsi Adası), Simi (Sömbeki Adası), Kos (İstanköy Adası), Kastellorizo (Meis Adası)  Yunanistan'a devredildiği yazıyor.

ŞART KOŞUYOR. "Bu adalar askerden arındırılacak ve askerden arındırılmış şekilde kalacak." ifadesi yer alıyor.

Antlaşma'nın ilgili maddesinde ayrıca, "Bu adaların Yunanistan'a devrine ilişkin formaliteler ve teknik şartlar Birleşik Krallık ile Yunanistan arasında yapılacak anlaşma ile belirlenecek ve yabancı birliklerin geri çekilmesi işbu Antlaşma'nın yürürlüğe girmesinden en geç doksan gün içeresinde sona erecektir." ifadesi yer alıyor…

Yunanistan, Türkiye’nin itirazlarına rağmen antlaşmalardan doğan yükümlülüklerini ihlal ediyor. 1960’lardan beri adaları silahlandırarak Ege Adaları'nın silahsızlandırılmış statüsüne aykırı hareket etmekte ısrar ediyor.

SON SÖZ

BAŞKAN RECEP TAYYİP ERDOĞAN:

“EGE ADALARININ ANLAŞMALARA AYKIRI SILAHLANDIRILMASI KONUSUNU BM’NİN GÜNDEMİNE TAŞIDIK. ÖNÜMÜZDEKİ GÜNLERDE GÜNDEMDE TUTMAYI SÜRDÜRÜCEĞİZ.”

DİPLOMASİDE ÇOK GEÇERLİ BİR SÖZ VARDIR: GÜÇ OYUNU BOZAR.

EVET. HER GEÇEN GÜN, EGE ADALARININ ANLAŞMALARA AYKIRI YUNANİSTAN TARAFINDAN SİLAHLANDIRILMASI SORUNU ULUSLARARASI PLATFORMLARDA TARTIŞILMAYA AÇILMIŞTIR.