Pentagon içerisindeki üst düzey yetkililer arasında dolaşan bir e-posta, İran ile yaşanan savaşta ABD operasyonlarına destek vermeyen NATO müttefiklerine yönelik çeşitli cezalandırma seçeneklerini gündeme getirdi. Reuters’a konuşan bir ABD’li yetkili, söz konusu yazışmada özellikle üs kullanımı, lojistik destek ve hava sahası haklarını sağlamayan ülkelere karşı duyulan hoşnutsuzluğun vurgulandığını belirtti. Belgede, bu desteğin NATO üyeliği için "mutlak temel" olduğu ifade edilirken, "zorluk çıkaran" ülkelerin ittifak içindeki prestijli pozisyonlardan uzaklaştırılması öneriliyor.
ABD Başkanı Donald Trump, 28 Şubat’ta başlayan hava savaşının ardından Hürmüz Boğazı’nın trafiğe kapanmasına rağmen donanmalarını yardıma göndermeyen müttefiklerini sert bir dille eleştirdi. Trump, 1 Nisan'da Reuters'a verdiği ropörtajda ABD'nin NATO'dan çekilme olasılığına ilişkin bir soruya yanıt olarak şunu sordu: "Benim yerimde olsaydınız yapmaz mıydınız?". Trump, ABD’nin NATO’dan çekilme ihtimalini açıkça dile getirirken, Pentagon Sözcüsü Kingsley Wilson da müttefiklerin ABD’yi yalnız bıraktığını ve Başkan’a "kağıttan kaplan" haline gelen bu ülkeleri yola getirecek inandırıcı seçenekler sunacaklarını doğruladı. Bu durum, 76 yıllık ittifakın geleceği ve ABD’nin Avrupa’nın savunmasına olan bağlılığı konusunda ciddi soru işaretleri doğuruyor.
Bu ayın başlarında Pentagon’da gazetecilere açıklamalarda bulunan Savunma Bakanı Pete Hegseth, İran ile yapılan savaşın "pek çok şeyi açığa çıkardığını" belirterek, İran’ın uzun menzilli füzelerinin ABD’yi vuramadığını ancak Avrupa’ya ulaşabildiğine dikkat çekti. Hegseth, “Sürekli sorularla, engellerle veya tereddütlerle karşılaşıyoruz... İhtiyaç duyduğunuzda yanınızda durmaya istekli olmayan ülkeler varsa, ortada pek de bir ittifak var sayılmaz,” ifadelerini kullandı.
Belgede hedef alınan ülkelerin başında, hava sahasını ve topraklarındaki Rota ile Moron askeri üslerini İran operasyonları için kullandırmayı reddeden İspanya geliyor. İspanya’nın NATO üyeliğinin askıya alınması seçeneği, askeri operasyonlardan ziyade sembolik olarak Avrupa’daki "ayrıcalık ve hak sahipliği" duygusunu kırmayı amaçlıyor. İspanya Başbakanı Sanchez, AB liderlerinin NATO’nun karşılıklı yardım maddesi dahil çeşitli konuları görüşmek üzere Güney Kıbrıs’ta yapacağı toplantı öncesinde raporla ilgili soru sorulduğunda: “Biz e-postalar üzerinden hareket etmeyiz. Biz resmi belgeler ve hükümetlerin resmi tutumları üzerinden hareket ederiz.” diyerek konu hakkındaki duruşunu belirtti.
Yazışmadaki bir diğer çarpıcı seçenek ise İngiltere’ye yönelik diplomatik baskıyı artırmak amacıyla Falkland Adaları üzerindeki İngiliz egemenliğine verilen desteğin gözden geçirilmesini içeriyor. Trump’ın "korkak" olarak nitelendirdiği İngiltere Başbakanı Keir Starmer’a yönelik tepkisi, Arjantin’in hak iddia ettiği bu adalar üzerinden bir koz olarak kullanılmak isteniyor. Trump, İngiltere Başbakanı Keir Starmer’ı, ABD’nin İran ile girdiği savaşa katılma konusundaki isteksizliği nedeniyle onu "korkaklık" ile suçlamasının yanı sıra, onun için "Bir Winston Churchill değil" dedi ve İngiltere’nin uçak gemilerini "oyuncak" olarak nitelendirdi. İngiltere’nin başlangıçta üs kullanımını reddetmesi ancak daha sonra sınırlı bir savunma desteğine onay vermesi, Washington’daki rahatsızlığı dindirmeye yetmemiş görünüyor.
Kaynak: Reuters
Diğer İçerikler
