Netanyahu’nun Açıklaması
İsrail ordusu, Filistinli saldırganların cuma günü El Halil yakınlarındaki bir askerî kontrol noktasında iki askeri öldürdüğünü, iki saldırganı etkisiz hâle getirdiğini ve üç askerin hafif yaralandığını duyurdu. Saldırı, Telem yerleşimi yakınlarında bir yedek tabura düzenlendi. İsrail’in ambulans servisi ilk olarak en az beş askerin yaralandığını bildirmiş, bunlardan ikisi sonradan hayatını kaybetmişti. Netanyahu yaptığı açıklamada “Burayı yıkmak, tamamen değiştirmek için harekete geçeceğiz” dedi. El Halil’in kapatılacağını, ev ev dolaşılacağını ve evlerin yıkılacağını söyleyen Netanyahu, İsrail güçlerinin düzenli olarak Filistin şehir ve kasabalarına baskın yaptığı Batı Şeria’da geniş çaplı bir askerî operasyon başlatacağını da belirtti. Netanyahu ve Savunma Bakanı Israel Katz, El Halil operasyonunu 2025'te Filistinli mülteci kamplarında yapılan toplu yıkımlara benzetti. İsrail o dönemde on binlerce kişiyi yerinden etmişti. Netanyahu konuşmasında Batı Şeria’daki yerleşimcileri “kahraman” olarak niteleyip “gedikte durduklarını” söyledi.
Kuzeyde Baskınlar ve Gözaltılar
Netanyahu kapatma emrini cuma günü verdi. Kapatmayla Batı Şeria genelinde yaklaşık 1.000 kontrol noktası ve kapı kapatılacak, bu durum milyonlarca Filistinliyi etkileyecek. Al Jazeera muhabirleri cumartesi günü Nablus, Cenin, Tubas ve Kalkiliye dahil kuzeydeki en az 15 kasaba ve şehrin askerî baskın hedefi olduğunu bildirdi. Nablus’ta Celud ve Karyut köylerinde evler basıldı, gözaltılar yapıldı. Cenin yakınlarındaki Arrabe ve Burkin’de de gözaltı bildirildi. İsrail güçleri Tubas’a ve yakındaki Akkaba kasabasına, ayrıca Eriha’ya ve yakınındaki Akabat Cebr mülteci kampına girdi. Al Jazeera muhabiri Nur Odeh, Filistin topluluklarını birbirine bağlayan yollar ve kontrol noktaları kapatıldığı için köy ve kasabaların tamamen tecrit edildiğini söyledi.
El Halil’de Yıkım ve Tahliye
İsrail buldozerlerinin saldırı yerine yakın evleri yıkmaya başladığı belirtildi. Yerel halk evlerin saldırganlarla bağlantısı olmadığını söyledi. Yıkımlar, Maliye Bakanı Bezalel Smotrich’in sosyal medyadan saldırı yerine yakın Filistin binalarının derhal yıkılması emrini verdiğini açıklamasının ardından başladı. İsrail buldozerleri kentte üç katlı bir binayı yıktı, ailelere eşyalarını toplamaları için beş dakika verildi. İsrail güçleri Ayn Deyr Bahha bölgesi ve çevresinde yüzlerce Filistinli aileye evlerini boşaltma emri verdi. İsrail askerleri, saldırıyı gerçekleştirenlerden birinin evini de çevreledi. Batı Şeria’nın güneyinde, El Halil’in Dura bölgesinde cumartesi sabahı İsraillilerle Filistinliler arasında çatışma çıktığını İsrail’in Walla haber sitesi bildirdi. Odeh, El Celde mahallesinde 200 ailenin zorla yerinden edildiği “çok zor bir gece” yaşandığını aktardı. Ailelerin yanlarına yalnızca küçük torbalarla kıyafet alabildiğini, belediyenin geçici barınaklar kurduğunu ancak ailelerin ne kadar süre yerinden edileceğinin belirsiz olduğunu söyledi. İsrail ordusu El Halil’deki operasyonun “birkaç gün” süreceğini açıkladı. Filistinliler ise operasyonun çok daha uzun sürmesinden korkuyor. Odeh’e göre Netanyahu’nun Tulkerm ve Cenin mülteci kamplarındaki “başarılı modeli” tekrarlama sözü, aylarca sürecek bir yerinden edilme ve büyük çaplı yıkım korkusunu körüklüyor.
Tepkiler
Filistin Yönetimi “devam eden İsrail tırmanışının” tehlikesine dikkat çekerek uluslararası topluma acil müdahale çağrısı yaptı. Hamas yaptığı açıklamada işgal güçlerinin ve “suçlu yerleşimcilerinin” kampanya ve tırmanışlarının yalnızca öfkeyi artıracağını belirtti. Filistin Ulusal Girişimi Genel Sekreteri Mustafa Barguti, aşırı sağcı İsrailli bakanların kışkırtmasının durumu daha da kötüleştirdiğini söyledi. Kapatmanın her şehri ve köyü “küçük bir hapishaneye” çevirdiğini, sağlık, ekonomi ve eğitimin engellendiğini belirten Barguti, kolektif cezanın “patlamalara yol açacağı” uyarısında bulundu. Aşırı sağcı Ulusal Güvenlik Bakanı Itamar Ben-Gvir ise Batı Şeria’nın tamamen kontrol altına alınmasını, Filistin Yönetimi’nin dağıtılmasını ve Batı Şeria’daki tüm Filistinlilerin karayoluyla seyahat etmesinin yasaklanmasını istedi.
Seçim Öncesi Tırmanış
Saldırı, Netanyahu ve sağcı koalisyonunun yerleşimlerin genişletilmesi ve Filistin devletinin kurulmasına karşı kampanya yürüttüğü seçimden bir hafta önce yaşandı. Saldırı, yerleşimci şiddetinin son haftalarda arttığı, zeytin toplayıcılarına saldırıların yaygınlaştığı bir gerilim ortamında gerçekleşti. İnsan Hakları İzleme Örgütü (HRW) daha sonra yayımladığı raporda 2025'teki toplu sürgünlerin savaş suçu ve insanlığa karşı suç teşkil ettiğini belirtti. İsrail ise karşılık olarak, sivil altyapıyı yıkmasının militanların bunu kullanmasını engellemek için gerekli olduğunu söyledi, ancak sakinlerin ne zaman dönebileceğini açıklamadı. Netanyahu döneminde yerleşimler hızla genişledi. BM organları ve çoğu ülke, İsrail’in savaşta işgal edilen topraklardaki yerleşimlerini, Telem de dahil, uluslararası hukuka göre yasa dışı sayıyor. İsrail bunu reddediyor ve bölgeyi işgal altında değil, ihtilaflı toprak olarak görüyor.
