Almanya’nın önde gelen yayın organlarından Der Spiegel, Türkiye’nin son yıllarda küresel diplomaside öne çıkan girişimlerinden biri olan Antalya Diplomasi Forumu’nu kapsamlı bir analizle değerlendirdi. Dergi, forumun Türkiye’nin uluslararası sistemdeki rolünü güçlendirme çabasının önemli bir aracı haline geldiğini vurgularken, Ankara’nın bu platformla Batı merkezli diplomasi anlayışının ötesine geçen yeni bir alan oluşturduğuna dikkat çekti.
“Türk versiyonu Münih Güvenlik Konferansı”
Dergide yayımlanan analizde, Recep Tayyip Erdoğan ve Hakan Fidan öncülüğünde hayata geçirilen Antalya Diplomasi Forumu’nun, “Türk versiyonu bir Münih Güvenlik Konferansı” olarak nitelendirildiği belirtildi. Bu ifade, forumun yalnızca bölgesel değil küresel ölçekte bir diplomasi platformu olma iddiasını yansıtan en çarpıcı değerlendirmelerden biri olarak öne çıktı.
Analizde, Türkiye’nin bu girişimle klasik Batı merkezli uluslararası toplantıların dışında kalan ülkeleri de içine alan daha kapsayıcı bir “dünya düzeni konferansı” oluşturduğu ifade edildi. Türkiye’nin bu sayede kendisini güvenilir bir ortak olarak konumlandırmaya çalıştığı ve bu stratejinin giderek daha fazla karşılık bulduğu vurgulandı.
150 ülkeden binlerce katılımcı
Haberde, Antalya Diplomasi Forumu’nun beşinci yılında ulaştığı ölçeğin dikkat çekici olduğu belirtildi. Yaklaşık 150 ülkeden 6 bin 400 katılımcının yer aldığı forumda 52 farklı görüşme formatı düzenlendiği aktarıldı. Katılımcılar arasında 23 devlet ve hükümet başkanı, 13 başbakan yardımcısı ve 50 bakanın bulunması, organizasyonun küresel ölçekteki ağırlığını ortaya koyan unsurlar arasında gösterildi.
Bu geniş katılımın, Türkiye’nin diplomatik ağlarını çeşitlendirme ve farklı coğrafyalardan aktörleri aynı platformda buluşturma kapasitesini ortaya koyduğu ifade edildi.
Türkiye “yükselen güç” olarak öne çıkıyor
Der Spiegel analizinde Türkiye’ye ilişkin farklı uluslararası anlatıların bulunduğu belirtilirken, bunlardan birinin Ankara’yı “yükselen bir orta güç” olarak tanımladığına dikkat çekildi. Bu perspektife göre Türkiye, yalnızca bölgesel bir aktör olmanın ötesinde, kriz yönetimi ve diplomatik arabuluculuk alanlarında aktif rol üstlenen bir ülke olarak değerlendiriliyor.
Haberde, Türkiye’nin İran, Rusya ve Ukrayna başta olmak üzere çeşitli krizlerde arabuluculuk girişimlerinde bulunduğu, Afrika Boynuzu gibi bölgelerde çözüm süreçlerine katkı sunduğu ifade edildi. Ankara’nın bu çok yönlü diplomasi yaklaşımı, uluslararası sistemde daha bağımsız ve esnek bir aktör olarak konumlanma stratejisinin parçası olarak yorumlandı.
Lavrov’un katılımı: forumun kapsayıcılığı
Analizde dikkat çeken unsurlardan biri de Batı’da büyük ölçüde dışlanan Sergey Lavrov’un Antalya Diplomasi Forumu’na katılımı oldu. Lavrov’un forumda ayrı bir konuşma formatında yer alması, Türkiye’nin farklı ve hatta karşıt bloklardan aktörleri bir araya getirebilme kapasitesinin somut bir göstergesi olarak değerlendirildi.
Bununla birlikte İngiltere, Avusturya, Litvanya, Letonya ve Portekiz dışişleri bakanlarının da forumda yer alması, Batılı aktörlerin de platforma ilgisinin sürdüğünü ortaya koydu.
Türkiye’nin diplomasi stratejisinde yeni aşama
Der Spiegel’in değerlendirmesine göre Antalya Diplomasi Forumu, Türkiye’nin uluslararası sistemde kendine özgü bir diplomatik alan oluşturma arayışının önemli bir parçası. Forumun, yalnızca bir toplantı serisi değil, aynı zamanda Türkiye’nin küresel rolünü yeniden tanımlama girişimi olduğu ifade ediliyor.
Bu bağlamda Türkiye’nin, Batı ile ilişkilerini sürdürürken aynı zamanda Batı dışı dünyayla daha güçlü bağlar kurmaya çalıştığı; çok kutuplu uluslararası sistemde kendine daha geniş bir hareket alanı açmayı hedeflediği belirtiliyor.
“Kendi dünya düzeni konferansı”
Analizin en dikkat çekici tespitlerinden biri ise Türkiye’nin Antalya Diplomasi Forumu aracılığıyla “kendi dünya düzeni konferansını” oluşturduğu yönündeki değerlendirme oldu. Bu ifade, Ankara’nın yalnızca mevcut uluslararası sistem içinde yer almakla yetinmediğini, aynı zamanda bu sistemi şekillendiren aktörlerden biri olma hedefi taşıdığını ortaya koyuyor.
Diğer İçerikler
