Mehmet Şimşek Piyasa Bozucuları Önceden Tespit Etmek için Yapay Zeka Uygulamaları Kullanacaklarını Açıkladı

Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, piyasa bozucu eylemlerin ve manipülasyonun erken aşamada tespit edilmesi için algoritmalarla anlık izleme sistemi kurulacağını açıkladı. Şimşek, fon piyasalarına yönelik kalıcı reform taslağının büyük oranda tamamlandığını, yeni yasa teklifinin yakında Meclis’e gideceğini söyledi.

h4 { font-size: 24px !important; } Print Friendly and PDF

Algoritmalı İzleme Sistemi 

Kanal 7 yayınında konuşan Şimşek, gözetim ve denetimin yalnızca bireylerin inisiyatifine bırakılmayacağını belirtti. TÜBİTAK ile bu konuyu görüştüklerini aktaran Şimşek, geliştirilecek algoritmalarla piyasanın anlık izleneceğini, piyasa bozucu eylemleri, manipülasyonu ve içeriden öğrenenlerin ticaretini çok erken aşamada tespit edip uyarı verecek bir sistem kurulacağını söyledi. Yeni yasa teklifiyle özellikle koordineli işlemlerde ve fonlar üzerinden yapılan manipülasyonlarda cezaların örgütlü suç kapsamına alınarak artırılacağını belirten Şimşek, kalıcı reformun aralık ortasında şekillenmiş olacağını söyledi. 

Fon Tasfiyesinde Son Durum 

Şimşek, 17 Eylül’de 7 portföy yönetim şirketine ait 131 fonu tasfiye kapsamına aldıklarını, bu fonlarda yaklaşık 456 bin tekil müşteri bulunduğunu hatırlattı. Bakan, olağan tasfiyedeki 94 fonda 55 bin 821 kişiye 68 milyar lira, olağanüstü tasfiyedeki 25 fonda ise 415 bin 955 kişiye 93 milyar lira ödendiğini bildirdi. Toplamda 131 fonun 119'unda 444 bin 987 kişiye 161 milyar lira ödeme yapıldığını belirten Şimşek, 456 bin kişiden 371 bin 21'inin net yatırım tutarını tamamen aldığını söyledi. TMSF nezdindeki iade ve geri kazanım hesabında 35,6 milyar liralık birikim oluştuğunu, 1 milyon liraya kadar olan ödemelerin öncelendiğini ifade etti. Sermaye Piyasası Kurulu’na (SPK) 25 vergi müfettişi aktarıldığını, incelemelerin bu ayın sonuna kadar büyük oranda tamamlanacağını ve manipülasyona bulaşanlar hakkında suç duyurusunda bulunulduğunu kaydetti. 

Borsa ve Bankacılık Üzerindeki Etki 

Şimşek, 16 Eylül-13 Kasım döneminde birçok gelişmekte olan ülke borsasının sert kayıplar yaşadığını, Türkiye borsasının bu dönemde yüzde 9 düştüğünü belirtti. Belirsizlikler azalırsa Türkiye borsasının “3-5 ay içinde 16 Eylül seviyesine bile dönebileceğini” söyledi. Bankaların fonlara doğrudan riskinin yaklaşık 56 trilyon liralık sektör aktifinin yalnızca yüz binde 2'si olan 1,3 milyar lira olduğunu belirten Şimşek, “Bu krizin bankacılık sektörüne sirayet etmesi söz konusu değil” dedi. Eylül’ün ilk yarısında sistemden 401 milyar lira çıktığı iddiasına ilişkin ise MASAK hesaplamasına göre bu tutarın 306 milyar lirasının fonların kendi aralarında ve grup şirketleriyle yaptığı işlemlerden kaynaklandığını, kalan yaklaşık 95 milyar lirasının ise savcılıklar ve ilgili kurumlarca incelendiğini aktardı. 

Yapılandırma ve Reel Sektör Desteği 

Şimşek, vergi borçlarında 72 aya kadar taksit yapılacağını, KDV alacağı taksitlerinin 36 aya çıkarıldığını söyledi. 10 milyon liraya kadar teminat istenmeyeceğini, bu tutarın üzerinde yüzde 50 teminat aranacağını belirten Şimşek, yapılandırma faizinin 2027 enflasyon hedefi olan yüzde 21'in altına indirileceğini ekledi. Merkez Bankası’nın KOBİ’lere yönelik aylık kredi büyüme sınırını yüzde 5,5'e, büyük şirketlerin Türk lirası ticari kredilerinde yüzde 2,5'e çıkardığını hatırlattı. Emeklilere yönelik iyileştirmenin teknik çalışmalarının büyük ihtimalle aralıkta tamamlanacağını söyleyen Şimşek, ödemelerin yaşa ve prim gün sayısına göre farklılaşacağını belirtti. 

Tüm hakları SDE'ye aittir.
Yazılım & Tasarım OMEDYA