Von der Leyen Zelenskiy’e 45 Milyar Euro Kredi Teklif Etti

Avrupa Komisyonu, Rusya’nın saldırıları altında ekonomik zorluklarla mücadele eden Ukrayna’ya, ortak borçlanmayla finanse edilecek 45 milyar euroluk ek destek kredisi verilmesini önerdi. Teklif, 20 milyar euro mali yardım ve 25 milyar euro askerî desteği kapsıyor.

h4 { font-size: 24px !important; } Print Friendly and PDF

Avrupa Komisyonu, Ukrayna’ya yönelik 45 milyar euroluk yeni bir destek kredisi verilmesini önerdi. Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen tarafından çarşamba günü açıklanan teklif kapsamında, kredinin 20 milyar eurosunun mali yardım, 25 milyar eurosunun ise silah alımı için kullanılması planlanıyor.

Ortak borçlanmayla finanse edilmesi öngörülen kredinin 2027 yılı boyunca kademeli olarak kullandırılması ve AB liderlerinin geçen aralık ayında üzerinde anlaştığı 90 milyar euroluk krediye eklenmesi bekleniyor.

Askerî destek kapsamında insansız hava araçları, füzeler ve acil ihtiyaç duyulan hava savunma önleme füzelerinin satın alınması planlanıyor.

Von der Leyen, teklifin Rusya’ya açık bir mesaj niteliği taşıdığını belirterek, "Rusya’ya açık bir mesaj veriyoruz. Barış istiyoruz" dedi.

Avrupa’nın Ukrayna’ya desteğini sürdüreceğini vurgulayan von der Leyen, "Bu saldırı savaşının başlamasından beş yıl sonra Avrupa birlik içinde. Savaşta da barışta da Ukrayna’yı desteklemekte her zamanki kadar kararlıyız" ifadelerini kullandı.

Von der Leyen, barış görüşmeleri devam ederken 27 üye ülkenin tamamının teklifi destekleyeceğinden "çok emin" olduğunu söyledi. Ancak Slovakya, Çekya, Macaristan ve Bulgaristan krediye katılmayacaklarını şimdiden açıkladı. Geçen yılki müzakerelerde muafiyet elde eden Slovakya, Çekya ve Macaristan, bu muafiyetin devam etmesini istiyor.

AB ülkeleri arasında kredi tartışması

Almanya Başbakanı Friedrich Merz, Ukrayna’ya yeni yardım konusunda 27 üye ülkenin tamamının anlaşamaması durumunda, üye ülkeler açısından önem taşıyan uyum fonlarını da içeren bir sonraki AB bütçesini veto etmekle tehdit etti. Slovakya Başbakanı Robert Fico ise Merz’in tutumunu "şantaj" olarak nitelendirdi.

Merz’e destek veren von der Leyen, silah sevkiyatına karşı çıkan ülkelerin kaygılarını gidermek amacıyla kredinin sivil ve askerî yardım olarak ikiye ayrıldığını vurguladı.

AB liderleri, teklifi ilk kez gelecek hafta Brüksel’de görüşecek. Bir sonraki AB bütçesinin de aynı toplantıda ele alınması beklenirken, bu durum müzakerelerdeki gerilimi artırabilecek.

Kredinin faiz maliyeti gündemde

Teklife ilişkin tartışmaların önemli başlıklarından birini borçlanma maliyeti oluşturuyor. Avrupa Komisyonu AAA kredi notunu korusa da piyasalardan 45 milyar euro borçlanmanın yüksek maliyet getirmesi bekleniyor.

Yüksek enerji fiyatları, jeopolitik belirsizlik, yatırımcı kaygıları ve maliyetli yapay zekâ yarışı nedeniyle faiz oranları bu yıl hızla yükseldi. Bu durum, AB’nin Ukrayna’ya desteği sürdürebilmek için her yıl milyarlarca euro faiz ödemesi gerekeceği anlamına geliyor. Buna rağmen Ukrayna devletinin çöküşünün yol açabileceği maliyetin, söz konusu finansal yükün çok üzerinde olacağı görüşü öne çıkıyor.

Önceki kredilerde olduğu gibi yeni kredinin anapara geri ödemesinin de Kyiv’in savaş tazminatı alması şartına bağlanması öngörülüyor. Moskova’nın tazminat ödemeyi reddetmesi durumunda Brüksel, Rusya’nın dondurulmuş 210 milyar euro değerindeki varlıklarını kullanma hakkını saklı tutuyor. Her iki durumda da Ukrayna’nın krediyi kendi kaynaklarından geri ödemesi beklenmiyor.

Von der Leyen, konuya ilişkin açıklamasında, "Destek kredisinin geri ödenmesi için dondurulan Rus nakit varlıklarının kullanılması seçeneği teklifte açıkça yer alıyor" dedi. Von der Leyen, bunun ihtiyaçların karşılandığını gösteren bir başka unsur olduğunu belirtti.

AB’nin ekonomiden sorumlu komiseri Valdis Dombrovskis ise yıllık faiz ödemelerinin Ukrayna’ya gelecekte sağlanacak yardımlara dahil edilip edilmeyeceğinin belirlenmesi için müzakereleri devam eden AB bütçe taslağının yeniden incelenmesi gerekeceğini söyledi.

Ukrayna’nın 70 milyar euroluk finansman açığı

Çarşamba günü açıklanan 45 milyar euroluk teklif, ödemeleri hâlâ devam eden 90 milyar euroluk destek kredisine ek olarak hazırlanıyor. Önceki kredi, Rusya’nın Ukrayna’ya karşı yürüttüğü savaşın 2026 yılı içinde sona ereceği varsayımına dayanıyordu.

Moskova ise Ukrayna’da kış koşullarını ağırlaştırmak ve ülke ekonomisinin işleyişini bozmak amacıyla saldırılarını yoğunlaştırdı. Aralıksız bombardıman ticari faaliyetleri aksattı, ticareti zorlaştırdı ve yaygın elektrik kesintilerine yol açtı. Bu gelişmeler, Kyiv yönetiminin gelir toplama ve kamu hizmetlerini sürdürme kapasitesini zayıflatarak ülkenin dış yardıma bağımlılığını artırdı.

Savaşın yol açtığı yıkım nedeniyle Ukrayna’nın 2027 yılı bütçesinde 70 milyar euroluk finansman açığı bulunuyor. AB’nin önerdiği 45 milyar euroluk krediyle bu açığın yaklaşık üçte ikisinin karşılanması hedefleniyor.

Finansman açığının kalan bölümünün Birleşik Krallık, Norveç, Kanada ve Japonya gibi diğer müttefikler tarafından karşılanması bekleniyor. Brüksel ayrıca AAA kredi notuna sahip müttefiklerin krediye 5 milyar euro daha katkıda bulunmasına imkân tanıyacak.

Tüm hakları SDE'ye aittir.
Yazılım & Tasarım OMEDYA