Azerbaycan, İtalya’nın enerji güvenliğinde kritik bir aktör olarak öne çıkarken, Azerbaycan devlet petrol şirketi SOCAR’ın İtalya’daki büyük satın alımı dikkat çekti. SOCAR, Italiana Petroli (IP)’nin %99.82’sini satın alarak, ülke genelinde 4.500 servis istasyonunun yanı sıra iki rafineri ve çeşitli lojistik varlıkları bünyesine kattı. Söz konusu satın alma, Şubat 2026’da Avrupa Birliği tarafından onaylandı.
Verilere göre Azerbaycan, 2025 yılında toplam 25 bcm gaz ihraç ederken bunun 7.5 bcm’sini İtalya’ya gönderdi. İtalya, Azerbaycan gazının en büyük Avrupa Birliği alıcısı konumunda bulunuyor. Trans Adriyatik Boru Hattı (TAP) üzerinden bugüne kadar toplam 47.5 bcm gaz teslim edildi. TAP’ın, İtalya’nın toplam gaz talebinin yaklaşık %16’sını karşıladığı belirtiliyor.
Azerbaycan’dan başlayarak Gürcistan, Türkiye, Yunanistan ve Arnavutluk üzerinden İtalya’nın Puglia bölgesine uzanan Güney Gaz Koridoru, Avrupa’nın enerji arzında stratejik bir hat olarak öne çıkıyor. TAP’ın yıllık akışının 9.5 bcm seviyesinde olduğu ve yapılan kompresör yükseltmeleriyle kapasitenin yıllık 1.2 bcm artırıldığı ifade ediliyor. Tam genişleme halinde hattın teknik kapasitesinin yıllık 20 bcm’e ulaşabileceği belirtiliyor.
İtalya Başbakanı Giorgia Meloni ile Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev arasında gerçekleşen görüşme, “13 yılda ilk İtalyan Başbakanı Azerbaycan ziyareti” olarak kaydedildi. Görüşmelerin, Orta Doğu’daki istikrarsızlık ve enerji arz güvenliği bağlamında “güvenilir ortaklıklar” çerçevesinde ele alındığı bildirildi.
Cumhurbaşkanı Aliyev, TAP hattına ilişkin “zaten başladı ama devam etmeli” ifadelerini kullanırken, Meloni ise Azerbaycan gazının “İtalya’nın enerji güvenliği için belirleyici oldu” değerlendirmesinde bulundu ve Hormuz’daki gelişmelerin bu iş birliğini daha da önemli hale getirdiğini vurguladı.
SOCAR’ın satın alımıyla birlikte Azerbaycan’ın İtalya’daki enerji varlığı daha da güçlenirken, gazın TAP üzerinden, petrol ve ürünlerin ise rafineri ve perakende ağı üzerinden akışının sağlandığı bir yapı oluştu. 2025 yılında iki ülke arasındaki ticaret hacmi 10.2 milyar euroya ulaşırken, İtalya Azerbaycan’ın en büyük ticari ortağı oldu. Azerbaycan’ın İtalya’ya yaptığı yatırımların toplamı ise 2.5 milyar euro olarak kaydedildi.
Söz konusu gelişmeler, Avrupa’nın enerji güvenliği tartışmalarında Azerbaycan-İtalya hattının stratejik önemini artırıyor.
Diğer İçerikler
