Çin’den Ultra Zenginlere "Offshore" Kıskacı: Tröstler Üzerindeki Vergi Denetimi Sertleşiyor

Çinli yetkililer, ülkenin en zengin kesiminin milyarlarca dolarlık denizaşırı yatırımlarını yönetmek için kullandığı "offshore tröst" yapılarını vergilendirmek amacıyla geniş kapsamlı bir operasyon başlattı. Özellikle Hong Kong'da listelenen şirketlerde payı olan tröstleri hedef alan bu hamle, Çinli milyarderlerin uzun süredir "gri alan" olarak kullandığı vergi korunaklarını ortadan kaldırmayı hedefliyor.

Edinilen bilgilere göre; Jiangsu ve Shenzhen gibi ticaret merkezlerindeki vergi daireleri, tröst sahiplerinden temettü gelirleri ve hisse satış kazançları dahil olmak üzere tüm finansal detayları raporlamalarını talep etti. Şanghay’da 2025 başında başlayan ve son üç yılın gelir bilgilerini kapsayan bu denetim dalgasının, şimdi diğer eyaletlere de yayıldığı belirtiliyor. En az bir örnekte, yerel vergi dairesinin yatırım kazançları üzerinden %20 vergi ve ek cezalar tahakkuk ettirmeye çalıştığı kaydedildi.

Çin ekonomisindeki yavaşlama ve artan bütçe açığı, Pekin'i yeni gelir kapıları aramaya itiyor. Geçen yıl kişisel gelir vergisi tahsilatını %11,5 artırarak 1,62 trilyon yuanlık rekor seviyeye ulaştıran Çin, şimdi gözünü yurt dışında saklanan devasa servetlere dikti. Bloomberg Intelligence verilerine göre, 2025 yılında Çin'den yaklaşık 1,04 trilyon dolarlık rekor sermaye çıkışı yaşanması, yetkililerin sermaye kontrollerini ve vergi denetimlerini sıkılaştırmasındaki en büyük etken olarak görülüyor.

"Red-chip" olarak adlandırılan ve offshore merkezlerde kayıtlı olup Çinli varlıkları temsil eden şirket yapıları da bu denetimlerden nasibini alıyor. Çin Menkul Kıymetler Düzenleme Komisyonu (CSRC), şeffaflık ve uyum gerekçesiyle bu tür listelemelere kısıtlamalar getirirken, birçok şirket sahibi Hong Kong’daki halka arzları öncesinde kurumsal yapılarını gözden geçirmek zorunda kalıyor.

Uzmanlar, vergi müfettişlerinin geriye dönük ne kadar ileri gideceği ve cezaların boyutu konusundaki belirsizliğin, ülkenin ultra zenginleri arasında büyük bir endişe yarattığını ifade ediyor. Hong Kong merkezli hukuk firması Zhong Lun’un ortağı Clifford Ng, "Birçok kurucu, hisselerini miras planlaması için tröstlere koymuştu; ancak şimdi bu yapıları vergi amaçlı kullananların stratejilerini yeniden düşünmesi gerekiyor" değerlendirmesinde bulundu.

Kaynak: Bloomberg