Almanya’da Yüz Yılın İstihbarat Skandalı, BND’nin Başkanı Casusluk ve Vatana İhanetten Tutuklandı

Almanya’da istihbarat dünyasını sarsan bir soruşturma başlatıldı. Wall Street Journal’ın (WSJ) haberine göre, Federal İstihbarat Servisi BND’nin eski Başkanı August Hanning, casusluk ve vatana ihanet girişimi şüphesiyle tutuklandı.

1998-2005 yılları arasında BND’nin başkanlığını yapan Hanning’in, yıllar boyunca gizli bilgileri yasa dışı şekilde elde ettiği ve bu bilgilerin en az bir bölümünü yabancı bir istihbarat görevlisine aktardığından şüpheleniliyor. Hanning’in hangi ülke adına çalıştığı ise bilinmiyor.

Almanya Federal Başsavcılığı da Hanning hakkında vatana ihanet niteliğinde casusluk, devlet sırlarını yasa dışı yollarla elde etme, vatana ihanete teşebbüs ve casusluk suçlamalarının gündemde olduğunu açıkladı.

BND tarihinde bir ilk

Hanning’in tutuklanmasını dikkat çekici hale getiren en önemli ayrıntılardan biri, BND’nin tarihinde eski bir başkanın ilk kez tutuklanmış olması.

WSJ’ye göre Hanning, Almanya’nın dış istihbarat servisi BND’nin tarihinde tutuklanan ilk eski başkan oldu.

BND, Almanya’nın dış istihbarat faaliyetlerinin merkezindeki kurum olarak biliniyor. Eski başkanının casusluk şüphesiyle tutuklanması, teşkilat açısından eşi benzeri görülmemiş bir gelişme olarak değerlendiriliyor.

Soruşturmanın merkezinde yaklaşık 2 bin gizli belge var

Soruşturmanın en dikkat çeken unsurlarından biri, Hanning’e aktarıldığı iddia edilen yaklaşık 2 bin gizli belge.

Hanning’in eski büro şefi Manfred D. de tutuklandı. Savcılığın iddiasına göre Manfred D., 2012-2026 yılları arasında farklı BND başkanlarının büro şefi olarak görev yaptığı dönemde gizli bilgilere erişim sağladı.

Savcılara göre Manfred D., Haziran 2022’ye kadar Hanning’e çoğu gizli yaklaşık 2 bin belge aktardı.

Söz konusu belgelerin, Almanya’nın üst düzey istihbarat ve güvenlik yetkililerinin Başbakanlıkta gerçekleştirdiği düzenli toplantıların hazırlığında kullanıldığı belirtildi.

Bu toplantılar, ülkenin en üst düzey ve en sıkı korunan istihbarat ve güvenlik toplantıları arasında yer alıyor.

Gizli belgeler karşılığında para iddiası

Federal savcılara göre soruşturmanın geçmişi 2010 yılına kadar uzanıyor.

Hanning’in kamu görevinden ayrılmasının ve eşiyle birlikte bir danışmanlık şirketi kurmasının ardından Manfred D. ile bir anlaşma yaptığı öne sürülüyor.

İddiaya göre Manfred D., BND’ye ait bilgileri elde edecek ve bu bilgileri para karşılığında Hanning’e aktaracaktı.

Soruşturma makamları, Hanning’in elde ettiği gizli bilgilerin bir bölümünü danışmanlık faaliyetlerinde kullandığından şüpheleniyor.

Yabancı istihbarat görevlisi için analiz hazırladı

Dosyadaki en kritik iddialardan biri ise Hanning’in gizli bilgileri kullanarak yabancı bir istihbarat görevlisi için analiz hazırladığı yönünde.

Federal Başsavcılığa göre Hanning, bir vakada gizli bilgileri kullanarak yabancı bir istihbarat çalışanı için bir analiz hazırladı.

Ancak soruşturma makamları, hazırlanan belgenin nihai olarak hedeflenen kişiye ulaşıp ulaşmadığının henüz bilinmediğini belirtti.

Hanning’in ayrıca başka bir istihbarat kuruluşunda çalışan bir kişiyle yıllar boyunca düzenli temas kurduğu ve bu kişiye siyasi bilgiler aktardığı öne sürüldü.

Belgeler Almanya’nın en gizli toplantılarından

Savcılığa göre Manfred D.‘nin Hanning’e aktardığı belgeler, Alman istihbarat ve güvenlik yetkililerinin Başbakanlıkta gerçekleştirdiği üst düzey toplantıların hazırlanması amacıyla kullanılıyordu.

Bu nedenle soruşturma yalnızca eski bir istihbarat yöneticisinin gizli bilgileri elde edip etmediğine değil, BND içerisinde yıllarca görev yapan bir kişinin bu bilgilere nasıl eriştiğine de odaklanıyor.

BND daha önce de eleştirilerin odağındaydı

BND, son yıllarda Rusya’nın 2022’de Ukrayna’ya başlattığı geniş çaplı işgali öngörememesi nedeniyle eleştirilmişti.

Dönemin BND Başkanı Bruno Kahl, Rusya’nın Ukrayna’ya saldırdığı gün Kiev’de bulunuyordu. Kahl’ın daha sonra karayoluyla Ukrayna’dan çıkarıldığı belirtilmişti.

Ayrıca son yıllarda bazı BND çalışanları, yabancı güçlere gizli bilgi aktardıkları şüphesiyle gözaltına alınmıştı. Bu vakalar arasında Rusya’ya bilgi aktarıldığı iddiaları da bulunuyordu.

Merz hükümeti için kritik gelişme

Hanning’in tutuklanması, Almanya Başbakanı Friedrich Merz hükümeti açısından da kritik bir döneme denk geldi.

Merz, BND’nin itibarını yeniden güçlendirmek amacıyla Martin Jäger’i teşkilatın başına getirmişti.

Jäger, BND’nin yalnızca istihbarat toplayan ve analiz eden bir yapı olmaktan çıkarılarak daha geniş yetkilere sahip bir güvenlik kurumuna dönüştürülmesi sürecini yönetiyor.

Teşkilatın siber saldırılara karşı daha güçlü şekilde karşılık verebilmesine yönelik yetkilerin genişletilmesi de gündemde.

İstihbarat yasasında değişiklik gündemde

Soruşturmanın zamanlaması da dikkat çekti.

BND’nin ve Almanya’nın iç istihbarat kuruluşu BfV’nin yetkilerini genişletecek yasa tasarısı parlamentoda görüşülüyor.

Hanning’in tutuklandığı haberinin, BND Başkanı Martin Jäger ile iç ve askeri istihbarat kurumlarının başkanlarının parlamentoda düzenli soru-cevap oturumuna katılmasından yalnızca bir gün sonra gelmesi dikkat çekti.

Jäger ise yaptığı açıklamada BND’nin şüphelerin ortaya çıkmasının ardından kapsamlı bir iç soruşturma başlattığını ve kurum içi güvenlik konusunda taviz verilmeyeceğini belirtti.

Casusluk şüphesi nasıl ortaya çıktı?

Hanning hakkındaki soruşturmanın ilk izleri geçen yıla uzanıyor.

Hamburg savcıları, Hanning’in ofisinde başka bir ceza soruşturması kapsamında arama gerçekleştirdi. Arama sırasında bazı belgeler bulundu.

Söz konusu belgeler daha sonra casusluk, terör ve siyasi saikli suçlardan sorumlu Federal Başsavcılığa gönderildi.

Böylece Hanning hakkındaki gizli bilgi ve casusluk şüphelerine yönelik soruşturmanın önü açıldı.

Eski BND şefi şimdi soruşturmanın merkezinde

Hanning, BND başkanlığının ardından İçişleri Bakanlığında devlet müsteşarı olarak görev yaptı. 2005-2009 yılları arasında Angela Merkel’in ilk hükümetinde dönemin İçişleri Bakanı Wolfgang Schäuble’nin yardımcılığını üstlendi.

Kamu görevinden emekli olduktan sonra güvenlik ve jeopolitik konularında Almanya’da sıkça görüşlerine başvurulan bir isim olarak öne çıktı.

Ancak şimdi eski BND başkanı, Almanya’nın en ciddi istihbarat soruşturmalarından birinin merkezinde bulunuyor.

Wall Street Journal’ın aktardığı soruşturma kapsamında Hanning, casusluk ve vatana ihanet girişimi şüphesiyle tutuklandı. Dosyanın merkezinde ise yıllar boyunca BND’den çıkarıldığı iddia edilen yaklaşık 2 bin gizli belge ve bu belgelerin yabancı istihbarat bağlantılarında kullanıldığı şüphesi bulunuyor.