NYT: ABD'nin Küresel Hakimiyeti Sona Erdi, Yeni Bir Gerçeklik Geliyor

New York Times'da Sarang Shidore tarafından yazılan “Amerikan üstünlüğü sona erdi ve yeni bir şey geliyor” başlıklı yazıda Trump'ın Beyaz Saray'a dönüşünden bu yana ABD politikasının diğer ülkeler için şok etkisi yarattığı ancak sürpriz olmadığını; benzer bir şey bekledikleri ifade edildi.

Yazıda öne çıkan başlıklar şöyle:

“Amerika giderek Batı Yarımküre meselelerine odaklanıyor ve diğer bölgelerden çekiliyor, bu da egemenliğinin sonu anlamına geliyor.

Trump yönetimi, Venezuela'ya odaklanmadan önce, devasa gümrük vergileri uygulayarak dünyayı şok etti. Bu vergilerin uygulanması şok etkisi yarattı, ancak sürpriz olmadı; sonuçta Trump ve ekibi bunları yıllardır ABD ekonomisi için "mucizevi bir çözüm" olarak tanıtıyordu.

Dünyanın tepkisi beklenmedikti. Çin ve Kanada dışında neredeyse hiç kimse aynı şekilde karşılık vermedi. Aksine, birçok ülke ABD ile, çoğu zaman açıkça elverişsiz şartlarla, anlaşmalar imzalamak için sıraya girdi. Malezya ve Kamboçya gibi ülkeler, üçüncü ülkelerle ekonomik bağlarını sınırlayan aşağılayıcı maddeleri bile kabul etti.

Ancak bu görünürdeki boyun eğmenin ardında başka bir süreç yatıyor. ABD hâlâ güçlü ve başkalarını kendi iradesine boyun eğdirebilecek kapasitede olsa da tek kutuplu egemenliğinin dönemi sona erdi. Trump yönetiminin saldırganlığı, daha ziyade, aşırı tek taraflılığın son çırpınışıdır. Ve yeni bir gerçekliğin hatları sisin arasından şimdiden belirmeye başladı. Amerikan küresel liderliği zayıflarken, Washington istese de istemese de yeni bir dünya şekilleniyor.

Henüz tam olarak netleşmemiş olsa da, genel tablo ne eski düzene dönüşü ne de tamamen yeni bir düzenin yaratılmasını gösteriyor. Ortaya çıkan dünya düzeni, çeşitli malzemelerin ve lezzetlerin karışımından oluşan Hint yemeği khichdi'yi daha çok andırıyor. Dağınık görünebilir, ancak vücudu temizler ve güçlendirir. Geleceğin dünyası daha az hiyerarşik ve daha çok kendi kendini organize eden bir yapıda olacak; burada pragmatizm ideolojinin önüne geçecektir.

Elbette, ABD'nin egemenliği olmadan küresel mimarinin yeniden yapılandırılması sorunsuz ilerlemeyecektir. Yol boyunca keskin dönüşler, çatışmalar ve istikrarsızlık bizi bekliyor. Ama yeni bir dünya düzeninin ortaya çıkışı hiç sakin ve düzenli olmuş mudur? Bu sefer neden farklı olsun ki?”

Kaynak: https://www.nytimes.com/2026/01/12/opinion/trump-venezuela-world-mercosur.html