Beyaz Saray'da NATO Genel Sekreteri Mark Rutte ile yaptığı iki saatlik görüşmenin ardından ABD Başkanı Donald Trump, İran konusunda müttefiklerine yönelik sert eleştirilerde bulundu. Görüşme, ABD ile İran arasında ateşkes sağlanmasından sadece bir gün sonra gerçekleşti. Trump, Grönland'ı ele geçirme tehdidini yineleyerek Avrupalı ortaklarını yeniden hedef alacağının sinyalini verdi.
ABD yönetiminin, İran savaşına destek vermeyen NATO ülkelerini cezalandırmak için bir plan hazırladığı bildirildi. Trump ekibi bu kapsamda çeşitli yaptırım seçeneklerini masaya yatırıyor. Planın, Avrupa'daki birliklerin yeniden konuşlandırılmasından bazı üslerin kapatılmasına kadar uzanan geniş bir yelpazeyi kapsadığı ifade edildi.
Al Jazeera'nin haberine göre NATO Genel Sekreteri Rutte, İran ile sağlanan ateşkes ve ABD-NATO ilişkilerini görüşmek üzere çarşamba günü Beyaz Saray'a gitti. Trump, Rutte ile görüşmesinin ardından Truth Social hesabından yaptığı paylaşımda, "NATO, onlara ihtiyacımız olduğunda yanımızda değillerdi ve tekrar ihtiyacımız olduğunda da yanımızda olmayacaklar" dedi.
Görüşme öncesinde Beyaz Saray Sözcüsü Karoline Leavitt, üye devletlerin ABD halkına sırt çevirdiğini dile getirmişti. Leavitt, Trump'ın Rutte ile "çok açık ve dürüst bir görüşme" yapacağını belirtmişti. Leavitt, Trump'ın Rutte ile bir araya gelmeden önce NATO'ya ilişkin, "Sınandılar ve başarısız oldular" yorumunda bulunduğunu söylemişti.
The Wall Street Journal'ın (WSJ) Beyaz Saray kaynaklarına dayandırdığı haberinde, Trump yönetiminin, İran savaşı sırasında ABD ve İsrail'e yardımcı olmadıklarını düşündüğü NATO üyelerini cezalandırmak için bir plan üzerinde çalıştığı ifade edildi. Plan, ABD birliklerinin ittifak üyesi ülkelerden çekilip savaşta "daha destekleyici davranan" ülkelerde konuşlandırılmasını içeriyor. Planın henüz taslak aşamasında bulunduğu bilgisi verilirken, Beyaz Saray'ın NATO'yu cezalandırmak için farklı seçenekleri de değerlendirdiği kaydedildi.
İsimlerinin gizli kalması koşuluyla WSJ'ye konuşan yetkililere göre, plan birliklerin yeniden konuşlandırılmasının ötesinde, Avrupa ülkelerinden en az birindeki, muhtemelen İspanya veya Almanya'daki bir ABD üssünün kapatılmasını da içerebilir. Bu öneri, Başkan Trump'ın ABD'yi ittifaktan tamamen çekme yönündeki son tehditlerinin çok gerisinde kalıyor. Trump, yasa gereği Kongre'nin onayı olmadan NATO'dan çekilmeye yönelik bir adım atamaz.
The Guardian'ın analizinde ise, İran savaşı Avrupa açısından stratejik bir kırılma noktası olarak değerlendirildi. Analizde, Orta Doğu’daki gelişmelerin Avrupa’nın ABD’ye bağımlılığını sorgulamasına neden olduğu ifade edildi. Aynı değerlendirmede, bu sürecin Avrupa’nın Washington’dan bağımsızlaşma yolunda attığı önemli bir adım olduğu kaydedildi.
