ABD’nin 2003 yılında Saddam Hüseyin yönetimine karşı başlattığı işgalle başlayan Irak’taki askeri varlığında yeni bir dönem sona yaklaşıyor.
Washington ve Bağdat’ın 2024 yılında vardığı anlaşma doğrultusunda, ABD öncülüğündeki DAEŞ’le Mücadele Küresel Koalisyonu’nun Irak’taki askeri görevinin sona erdirilmesi ve yabancı güçlerin ülkeden ayrılması planlanıyor.
ABD askerleri geçen yıl Irak’ın büyük bölümündeki üslerden çekilirken, ülkenin kuzeyindeki Irak Kürt Bölgesel Yönetimi’nde askeri varlık devam etmişti.
30 Eylül “Kesin Tarih”
Irak Başbakanı Ali al-Zaidi, ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM) Komutanı Amiral Brad Cooper ile gerçekleştirdiği görüşmenin ardından çekilme takvimine ilişkin açıklamalarda bulundu.
Al-Zaidi, 30 Eylül tarihinin DAEŞ’le Mücadele Küresel Koalisyonu’nun Irak’taki askeri görevinin sona ermesi ve güçlerin ülkeden ayrılmasının tamamlanması için kesin tarih olduğunu söyledi.
ABD’li bir yetkili de çekilme sürecinin 30 Eylül’e kadar tamamlanmasının beklendiğini doğruladı. Ancak Irak’ta halen kaç Amerikan askerinin bulunduğu ve ülkeden ayrılan birliklerin nereye konuşlandırılacağı konusunda bilgi paylaşılmadı.
Yetkili, Irak güvenlik güçlerinin bundan sonraki süreçte ülkedeki terör örgütleriyle mücadelede daha fazla sorumluluk üstleneceğini belirtti.
Erbil’den Çekilme Başladı
ABD güçlerinin Irak Kürt Bölgesel Yönetimi’ndeki varlığının azaltılmasına yönelik çalışmaların ise halihazırda başladığı bildirildi.
İsimlerinin açıklanmasını istemeyen iki Iraklı Kürt yetkiliye göre, Erbil’de bulunan ABD askerleri ile askeri teçhizatın çekilmesi yaklaşık üç hafta önce başladı.
Bu gelişmeyle birlikte ABD’nin Irak’taki askeri varlığının son önemli unsurlarının da 30 Eylül’e kadar ülkeden ayrılması bekleniyor.
ABD'nin Irak'taki Asker Sayısı 170 Bini Aşmıştı
ABD’nin Irak’taki askeri varlığı, 2003’te başlayan işgalin ardından hızla büyümüş ve 2007’de operasyonların en yoğun olduğu dönemde 170 bin askerin üzerine çıkmıştı.
Son Amerikan muharip birlikleri Aralık 2011’de Irak’tan ayrıldı.
Ancak DAEŞ’in 2014 yılında Irak ve Suriye’de geniş bölgeleri kontrol altına almasının ardından ABD güçleri, Irak hükümetinin daveti üzerine ülkeye yeniden döndü.
DAEŞ’in kontrol ettiği toprakların büyük bölümünü kaybetmesinin ardından koalisyonun muharip görevi 2021’de sona erdirildi. Buna rağmen ABD, Irak güvenlik güçlerine eğitim ve danışmanlık sağlamak ve DAEŞ’e karşı operasyonları desteklemek amacıyla ülkede yaklaşık 2 bin 500 asker bulundurmaya devam etti.
Silahlı Gruplara da 30 Eylül Tarihi
ABD güçlarının çekilmesiyle birlikte Irak’ın iç güvenlik yapılanmasında da önemli bir adım atılması planlanıyor.
Başbakan Ali al-Zaidi, ülkedeki devlet dışı silahlı grupların silahlarını bırakmaları için de 30 Eylül tarihini işaret etti.
Al-Zaidi, yabancı askerlerin Irak’tan ayrılmasının ardından bu grupların silahlı varlıklarını sürdürmek için öne sürdükleri gerekçenin ortadan kalkacağını savundu.
Irak’taki bazı silahlı gruplar uzun süredir ABD’nin ülkedeki askeri varlığını “işgal” olarak nitelendirerek silahlı faaliyetlerini bu gerekçeyle savunuyordu. Bununla birlikte bazı gruplar, ABD askerlerinin tamamen çekilmesi durumunda dahi silah bırakmayacaklarının sinyalini verdi.
Irak'ta Yeni Güvenlik Dönemi
30 Eylül takviminin uygulanması halinde Irak’ın güvenliğinin sağlanmasındaki temel sorumluluk Irak ordusu, Peşmerge ve ülkedeki diğer resmi güvenlik kurumlarına geçecek.
Böylece 2003’teki ABD işgaliyle başlayan, 2011’de büyük ölçüde sona eren ancak DAEŞ’in yükselişiyle 2014’te yeniden başlayan Amerikan askeri varlığında önemli bir dönem daha kapanmış olacak.
Diğer İçerikler
