Adres :
Aşağı Öveçler Çetin Emeç Bul. 1330. Cad. No:12, 06460 Çankaya - Ankara Telefon : +90 312 473 80 41 Faks : +90 312 473 80 46 E-Posta : sde@sde.org.tr
Anasayfa >> Haftanın Değerlendirmeleri >> Ekonomi ve Finans

Haftanın Ekonomi ve Finans Değerlendirmesi (6-12 Nisan 2020)

SDE Editör
13 Nisan 2020 15:55

Yurtiçi Piyasalar

Otomotiv ihracatı

Açıklanan verilere göre Mart ayında otomotiv ihracatı yıllık bazda %28,5 azaldı. Türkiye’nin ana ihracat pazarı olan Euro Alanı’nda koronavirüs sebebiyle ekonomik aktivitenin zayıflatma Türkiye’nin Almanya, İtalya ve İspanya’ya ihracatını geriletirken Mısır’a yapılan ihracatın %51 artması dikkat çekti.

Dünya Bankası Türkiye değerlendirmesi

Dünya Bankası, ilkbahar 2020 Avrupa ve Orta Asya Ekonomik Güncelleme raporunda Türkiye’nin salgın öncesinde %3 olan 2020 büyüme tahminini %0,5'e indirdiğini duyurdu. Türkiye'nin bütçe açığının GSYH'ye oranının 2020 yılında %4,5'e yükseleceğini öngören kuruluş, 2020 yılı enflasyon tahminini ise %11 olarak açıkladı.

Ocak ayı İşsizlik rakamları

Yurtiçi piyasalarda ocak ayına işsizlik rakamları açıklandı.  İşsizlik oranı, ocakta geçen yılın aynı ayına göre 0,9 puan azalışla %13,8 oldu.  İşsiz sayısı 306 bin kişilik azalışla 4 milyon 362 bin kişi olurken genç işsizlik oranı 2,2 puan azalarak yüzde 24,5 oldu. 

Yurtdışı Piyasalar

ABD Ekonomisi

Tarım dışı istihdam Mart ayında 100 bin kişi olan düşüş beklentisinin oldukça üzerinde 701 bin kişi azaldı. Böylece ülkede tarım dışı istihdam Eylül 2010’dan beri ilk kez gerilerken, işsizlik oranı %3,5 seviyesinden %4,4'e yükseldi.

ISM imalat dışı endeksi ise Mart'ta 52,5 değerini alarak Ağustos 2016'dan bu yana görülen en düşük seviyesine indi.

ABD’de koronavirüs salgınının yavaşladığına ilişkin umutlar ABD borsalarında hafta başında %7 civarında artışları beraberinde getirdi. Ancak vaka sayılarının artması borsaların yeniden düşmesine neden oldu

ABD'de işsizlik maaşına başvuran kişi sayısı geçtiğimiz hafta 6,6 milyon oldu. Böylece koronavirüsün olumsuz etkilerinin istihdam piyasasında da gözlendiği ülkede son 3 haftada işsizlik maaşı başvuru sayısı 16 milyonu aşt

IMF açıklaması

IMF Başkanı, Dünya Sağlık Örgütü’nün video konferans yoluyla düzenlediği basın toplantısına katıldı. Acil finansman desteği konusunda şimdiye kadar böylesine artan bir taleple karşılaşmadıklarını, 90'dan fazla ülkenin kendilerinden yardım talebinde bulunduğunu aktardı. Koronavirüs salgınının dünyada 2008’deki küresel finansal krizden daha kötü bir ekonomik krize neden olma yolunda ilerlediğini ifade etti.

Euro Alanı Ekonomisi

Euro Alanı’nda hizmetler PMI verisi Mart’ta 26,4 düzeyine gerileyerek salgının sektör üzerindeki etkilerini ortaya koydu. Şubat ayında 51,6 değerini alan Euro Alanı bileşik PMI verisi de Mart ayında 29,7'ye geriledi. Hizmetler PMI Almanya'da 31,7’ye gerileyerek Haziran 1997’den beri en düşük değerini aldı.

Almanya’da ülkenin önde gelen araştırma kuruluşları tarafından yapılan değerlendirmelere göre GSYH’nin yılın ikinci çeyreğinde hızlı bir şekilde daralması bekleniyor. Söz konusu oran veri serisinin açıklanmaya başladığı tarih olan 1970’den bu yana en hızlı daralma anlamına geliyor.

Fransa Merkez Bankasının açıklamalarına göre de Fransa ekonomisinde yılın ilk çeyreğinde bir önceki döneme kıyasla %6 ile 2. Dünya Sava

Koronovirüse ilişkin ekonomik önlemler

Japonya’da salgın nedeniyle ülke GSYH’sinin %20’sine denk gelen (990 milyar USD) büyüklüğünde bir teşvik paketinin meclise sunulacağı açıklandı. Paket kapsamında hane halkı ile küçük ve orta ölçekli firmalara nakit ödeme yapılacağı belirtildi. Salgından etkilenen şirketlerin vergi ödemelerine ek süre verecek

İtalya da işletmelere ve ihracata destek vermeyi kapsayan 400 milyar EUR büyüklüğündeki paketi onayladı. Bir önceki paketle birlikte toplam 750 milyar EUR seviyesine ulaşan teşvik paketleri İtalya’nın milli gelirinin yaklaşık %40’ına denk geliyor

Almanya’da da küçük ve orta ölçekli işletmelere sağlanmakta olan %80-90 düzeyindeki kredi garantilerinin %100’e çıkarılacağı yönünde haberler gündemde.

İngiltere Merkez Bankası (BoE) Başkanı ise dün yaptığı açıklamada parasal finansmanın kullanılmasının, operasyonel bağımsızlığı azaltarak enflasyonu kontrol etme konusunda güvenilirliğe zarar vereceğini belirterek BoE’nin virüsle mücadele kapsamında parasal genişlemeye gitmeyeceğini bildirdi.

ABD Hazine Bakanı Mnuchin, salgından zarar gören küçük işletmelerin desteklenmesi için Kongre'den 250 milyar USD tutarında ek kaynak istediğini açıkladı. ABD Temsilciler Meclisi Sözcüsü ise bir sonraki teşvik paketinin en az 1 trilyon USD büyüklüğünde olması gerektiğini belirtti.

Fed, koronavirüs salgınının etkilerine karşı küçük ve orta ölçekli işletmeler ile eyalet ve yerel hükümetlere yardım programları içeren 2,3 trilyon dolar tutarında ek destek paketi açıkladı. Paket dahilinde, eyaletlerden doğrudan tahvil alımı ve reel ekonomiye 600 milyar dolara varan destek sağlayacağını açıklayan Fed, bunun için ABD Hazinesi'nin kendisine tahsis ettiği 75 milyar dolar sermaye desteğini kullanacak.

Koronavirüs salgınının Avrupa ekonomileri üzerinde ciddi kayıplara sebep olacağı öngörüsüyle Avrupa Birliği, bünyesindeki ülkelere ekonomik anlamda daha fazla destek verebilmek amacıyla 500 milyar euro büyüklüğünde yeni bir plan oluşturmaya karar verdi. Ancak AB maliye bakanları ekonomik yardım paketi üzerinde dün yaptıkları müzakerelerde bir anlaşma sağlayamadı.

Dünya Ticaret Örgütü (DTÖ) 2020 yılında küresel ticaretin dünya genelinde %13-%32 arasında bir daralma beklediklerini açıkladı. Ticaretin özellikle otomotiv sektöründe ve elektronik ürünlerde ciddi düşüşler kaydedeceği ifade edildi.

Uluslararası Finans Enstitüsü (IIF), 2020 yılı için küresel büyüme tahminini aşağı yönlü revize ederek eksi %1,5’ten eksi %2,8’e indirdi. Yayımlanan raporda, koronavirüsün küresel ekonomiye olumsuz etkisinin, 2009 küresel finansal krizinden daha büyük olacağı belirtildi.

Altın

Koronavirüs salgınının küresel ölçekte yarattığı resesyon endişesi ve düşen faiz oranlarının etkisiyle yapılan güvenli liman alımları altın fiyatlarını desteklemeye devam ediyor. Altın fiyatları dün günü 1.649 USD/ons ile yaklaşık dört haftanın en yüksek değerinde tamamladı.

Petrol

OPEC+ üye ülkelerinin yaptığı toplantı sonrası petrol üretiminde günlük 10 milyon varil kesintiye gidileceği konusunda anlaşma sağlandı. Ancak, şu ana kadar görülmemiş bir miktar olan günde 15 milyon varil kesintinin dahi 30 milyon varil civarında gerilediği tahmin edilen petrol arzını talep ile aynı seviyeye indirmesi mümkün görünmüyor. Keza, dünyanın en büyük üçüncü petrol ithalatçısı Hindistan’da sürecek olan üç haftalık sokağa çıkma yasağı da  talebini aşağı yönde azaltıyor. Bu çerçevede, toplantıda alınan kesinti kararının yeterli olmayacağına yönelik beklentiler nedeniyle Brent türü ham petrolün varil fiyatı dün %4,1 oranında geriledi.