Adres :
Aşağı Öveçler Çetin Emeç Bul. 1330. Cad. No:12, 06460 Çankaya - Ankara Telefon : +90 312 473 80 41 Faks : +90 312 473 80 46 E-Posta : sde@sde.org.tr
Anasayfa >> Haftanın Değerlendirmeleri >> Uluslararası İlişkiler ve Dış Politika

Haftanın Uluslararası İlişkiler ve Dış Politika Değerlendirmesi (15-22 Eylül 2019)

Bu değerlendirme, son bir hafta içinde Uluslararası İlişkiler ve Dış Politika alanındaki haberlerin değerlendirmesini kapsamaktadır.
SDE Editör
23 Eylül 2019 15:13

Robert O'Brien: ABD Başkanı Donald Trump’ın Yeni Danışmanı

Robert O’Brien Başkan Trump’ın yeni Ulusal Güvenlik Danışmanı olarak atandı. Kendisi hukuk eğitimi görmüş ve avukatlık mesleği icra etmiş biridir. Ancak bunun yanısıra Cumhuriyetçi siyasilere danışmanlık başta olmak üzere farklı görevlerde bulunarak aktif siyasetin içinde yer almaya devam etmiştir. Daha önceki ABD Başkanlarından olan Bush döneminde ise 2005 yılında Birleşmiş Milletler Genel Kurulu temsilciliğine atanmıştır.

Birleşmiş Milletler’deki görev süresi boyunca kendinden bir önceki Ulusal Güvenlik Danışmanı olan ve o dönemde de BM Büyükelçisi olan John Bolton ile de yakın çalışma ortamında bulunmuştur. Ayrıca önceki Dışişleri Bakanları olan Condoleezza Rice ve Hillary Clinton dönemlerinde de dışişlerinde çalışmıştır. O’Brien aynı zamanda Birleşmiş Milletler’i eleştiren bir kitap da yazmıştır; kitabın orjinal ismi şudur: While America Slept: Restoring American Leadership to a World in Crisis.

Ulusal Güvenlik Danışmanı olarak atanmadan önce ise ABD vatandaşlarının rehin alınmalarını çözme ve tüm bu süreçte ilgili ailelerle görüşme ve buna bağlı konulardan sorumlu başkan danışmanı idi. Yeni görevinde kendisini bekleyen İran ile müzakereler ve İran’a uygulanan yaptırımlar, Venezuela’daki ve Afganistan’daki öncelikli meseleler için neler yapacağı yakından takip edilmelidir.

Afganistan Saldırıları

Bu hafta içerisinde yaşanan birkaç bombalı saldırı nedeniyle çok sayıda sivil hayatını kaybetit. ABD’nin IŞID’e yönelik bir dron saldırısı tarlada çalışan Afgan işçileri hedef almış ve bu yüzden 30 kişi hayatını kaybetmiştir. Bunu takiben Taliban da günlük eylemlerine devam etmiş, ay sonunda yapılacak genel seçimler nedeniyle miting düzenleyen Cumhurbaşkanı Ashraf Ghani’nin Salı günkü konuşma yapacağı yer olan Parwan’da bombalı bir araçla saldırı gerçekleştiren Takiban 26 kişinin ölümüne sebep olmuştur. ABD ve Taliban arasında devam eden barış görüşmelerinde önemli bir aşamaya gelinmişken, Taliban’ın yaptığı saldırı nedeniyle 1 ABD askeri hayatını kaybedince geçtiğimiz günlerde Başkan Trump görüşmelerin artık öldüğünü açıklamıştı. Ancak Taliban sözcüsü müzakereler için kapılarının açık olduğunu ve henüz iki tarafın da kabul ettiği bir ateşkes olmadığı için bu tarz saldırıların olağan olduğunu ifade etmiştir.

Netanyahu’nun Yeniden Seçilmesi

İsrail seçimlerinde kan kaybeden Netahnyahu, Trump tarafından Beyaz Saray’da düzenlenen toplantıda gazeteciler aracılığıyla kendisi tebrik etmiş ve kendisinin seçilmesinin Filistin – İsrail arasındaki barış görüşmeleri şansını artıracağını, kendisinin önemli bir müttefik ve dost olduğunu söylemiştir. Fakat seçim kampanyası süresince Ürdün Vadisi’ni ilhak edeceğini açıklayan, öncesinde de Golan Tepeleri’ne yönelik saldırgan tutum takınan Netanyahu’nun tüm bu sert çizgisi kendisine beklediği şekilde geri dönmedi. Bu da İsrail siyasetinde yakın gelecekte köklü olmasa da bazı değişikliklerin habercisi şeklinde görülebilir.

Hong Kong Eylemleri

Yaklaşık 3 aydır devam eden Hong Kong eylemleri hız kesmiş gibi görünse de tamamen bitmedi. Pekin yanlısı bir hukukçunun bu Cumartesi Hong Kong sokaklarındaki duvarlarda eylemcilerin mesajlarının paylaşıldığı alanların temizlenmesine yönelik bir çağrıda bulundu. Asıl olarak da duvarlarda paylaşılan polislere ait ev adresi ve telefon bilgilerinin kaldırılması böylece hedef gösterilmelerin engellenmesi amaçlanıyordu. Fakat bu hafta sonu yaşanan eylemlerde yine tansiyon yüksekti ve polis ile eylemciler yine şiddetli çatışma içine girdiler.

Seul – Tokyo Hattında Yumuşama

Geçtiğimiz ay Güney Kore ve Japonya arasında başlayan ticaret gerginliği Güney Kore’nin Japonya’yı Dünya Ticaret Örgütü’ne şikayet etmesiyle uluslararası bir boyut kazandı. Bunun ardından Tokyo, 10 iş günü içerisinde bir açıklama yapması için Dünya Ticaret Örgütü tarafından tanınan sürenin bitimine bir gün kala Seul ile görüşmelere başlamaya hazır olduğunu açıkladı. Bu hafta içerisinde ilk görüşmenin yapılması beklenmektedir.

Keşmir’e Dair Son Durum

Hindistan Dışişleri Bakanı Subrahmanyam Jaishankar bu hafta düzenlediği basın konferansında “Pakistan işgalindeki Keşmir içiin bizim pozisyonumuz her zaman olduğu gibi yine nettir, bu bölge Hindistan’a aittir ve günün birinde fiziksel olarak yetkiyi ele geçireceğiz” şeklinde bir açıklamada bulunmuştur. Gerilimin devam ettiği bölgede Hindistan Başbakanı Modi’nin Almanya ziyareti için Pakistan’ın hava sahasını kullanma talebinin Pakistan devletince reddedilmesi de sembolik görünmekle birlikte ikili ilişkilerin henüz yumuşama yoluna girmediğinin önemli bir işaretidir.