ENGLISH
30.07.2010
13.02.2010 14:20


Büyükelçi (E) Nüzhet Kandemir
SDE Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı
nkandemir@sde.org.tr
CV

İran – ABD Uyuşmazlığı Tırmanma Gösteriyor

Amerikan Yönetimi, İran’ın, iddia ettiği şekilde, elindeki uranyumu yüzde 20 düzeyinde zenginleştirme imkan ve kapasitesine sahip olduğuna inanmamakla beraber, bu ülkeye karşı ilave yaptırımlar konusunda uluslararası gayretlerini artırmaktadır.

Obama Yönetimine göre, İran’ın geçmişteki ve günümüzdeki açıklamaları, siyasi amaçlı kandırmacalardan ibarettir. Ancak bu kandırma girişimlerinin, nükleer alanda, İran’ın gerçek niyetleri açısından duyulan şüpheleri daha da artırmaktadır.

Amerika’nın peşinden koştuğu ilave yaptırımları kısa süre içinde sağlayabilmesi, olası gözükmemektedir. Şu aşamada ABD’nin karşısındaki en büyük engeli, Çin Yönetiminin ek yaptırımlara sıcak yaklaşmayışı oluşturmaktadır.

İran içlerindeki gösteriler ve Ahmedinejad Yönetimine karşı muhaliflerin ortaya koyduğu direnme, gerek İran gerek Amerikan yetkililerinin birbirlerine karşı ortaya koydukları sert yorumların daha da sertleşmesi sonucunu vermektedir.

Amerikan Kongresi’nde, Cumhuriyetçi ve Demokrat temsilcilerin İran’a karşı ortak bir tavır benimsedikleri, örneğin, Cumhuriyetçi Senatör John McCain’in İran’daki insan haklarına aykırı tutum ve davranışları ve teröre sağlanan desteği öne çıkartarak her iki partiden 10 senatörle birlikte İran’da insan hakları ihlallerinin sorumlusu olan kişilere karşı önlem alınmasını öngören bir kanun tasarısı üzerinde çalışmaya başlamıştır. Bu isimleri ihtiva eden bir listenin kanunlaşması halinde, kuşkusuz, isimleri o listede yer alan kişilerle aile fertlerinin İran dışındaki hareket kabiliyetleri çok büyük ölçüde kısıtlanmış olacaktır.

Bu hafta içinde, İran Devrim Muhafızları’na karşı ticari ve finansal içerikli yaptırımlara gidileceği, bizzat Başkan Obama tarafından açıklanmıştı. [1]

Görüleceği gibi, İran’da Devrimin 31. yılı, giderek artan zorlukların kendini göstermekte olduğu bir ortamda kutlanmaktadır. İran’ın elinde bulundurduğu uranyumu yüzde 20 düzeyinde zenginleştirmesi bağlamında, Mahmud Ahmedinejad’ın bilim adamlarına talimat vermesi de çok fazla işe yarayacak bir sonuç yaratmaktan uzak kalacağa benzemektedir.

İran’dan sonra Irak genelinde de başlayan seçim kampanyası çerçevesinde, siyasi hava giderek kızışmakta, bu hava içerisinde Sünni – Şii ya da Saddam taraftarı şeklindeki iddialarla mevcut ayrımcı davranışlar giderek belirginleşmektedir. ABD açısından, Irak’ta kendini gösterecek bir çatışma ortamı, bu ülkeden Amerikan askerlerinin geri çekilmesi planlarına ve dolayısıyla Başkan Obama’nın beklentilerine ters düşecektir.

NATO ve Amerikan güçleri, Taliban’a karşı Helmand Eyaleti çerçevesinde bir süredir beklenmekte olan büyük saldırıyı başlatmış bulunmaktadır. Bu eyaletin Taliban güçlerinin elinde bulunan Marja şehrinin yeniden kontrol altına alınması, stratejik ve psikolojik açılardan Koalisyon güçleri için büyük önem taşımaktadır. Bu şehrin geri alınması bir yana, şehir sakinlerinin Koalisyon’a kazandırılması da ayrı bir zorluk kaynağıdır. Zira, Marja’da ikamet eden Peştunlar, Taliban ile aşiret ilişkisindedir. Şehrin ele geçirilmesini izleyen süreçte Afgan Merkezi Hükümet güçlerinin güvenliği devralması ve Kabil Hükümeti’nin atayacağı yeni idarecilerin göreve gelmeleri gerekecektir. Olay, askeri bir işgalle bitmemekte, bugün o bölgede Koalisyon güçleri ile çatışanların, daha önceleri de yaptıkları şekilde, yeraltına intikal ederek yıkıcı faaliyetlerini orada sürdürmelerinin de önüne geçmek gibi, belki askeri harekattan daha da zor bir görevin yerine getirilmesi, gelecek açısından yaşamsal önem taşıyacaktır. 

 
[1] Bkz. Büyükelçi (E) Nüzhet KANDEMİR, İran ve İsrail: Abartılı Tutumlar Bölgeyi ve Dünyayı Zora Sokar, 10.02.2010, http://www.sde.org.tr/tr/kose-yazilari/176/iran-ve-israil-abartili-tutumlar-bolgeyi-ve-dunyayi-zora-sokar.aspx.      

YAZARIN TÜM YAZILARI
Ortadoğu Barış Sürecini Canlandırma Çabaları Nereye Varır? - 29 Temmuz 2010 Perşembe 14:34
İran’a Ek Yaptırımlar Etkili Olmaya mı Başladı? - 27 Temmuz 2010 Salı 15:13
“Batı”nın PKK Elebaşına Uyumlu Beklentileri - 20 Temmuz 2010 Salı 16:21
Kafkasya’daki Rus-Amerikan Güç Gösterisi Sonuç Verir mi? - 02 Temmuz 2010 Cuma 14:42
Kafkasya Sahasında Rus-Amerikan Karşılaşması… - 01 Temmuz 2010 Perşembe 14:42
Komuta Kademesindeki Değişim ABD’nin Afganistan Siyasetini Etkiler mi? - 24 Haziran 2010 Perşembe 14:07
İran’a Yaptırımlar Amaca Hizmet Eder Mi? - 21 Haziran 2010 Pazartesi 17:13
Kırgızistan: Demokrasi Arayışı Kaosa Dönüşür mü? - 17 Haziran 2010 Perşembe 12:52
Gazze Ablukası ve Göz Boyamaya Yönelik Çabalar - 15 Haziran 2010 Salı 15:49
BM Güvenlik Konseyi’nde Türkiye’nin “Hayır” Oyunun Nedenleri, Sonuçları - 11 Haziran 2010 Cuma 15:06
Gazze Ablukası Kime Kazanç Sağlar? - 03 Haziran 2010 Perşembe 14:17
İsrail Kendine İyilik Yapmıyor - 01 Haziran 2010 Salı 15:06
İsrail Askerinin Yardım Gemisine Düzenledikleri Operasyona İlişkin Yorum - 31 Mayıs 2010 Pazartesi 12:59
Erdoğan-Lula Diplomasisi Obama Engeline mi Takılıyor? - 28 Mayıs 2010 Cuma 17:31
Barış ve Dostluk Siyasetinden En Başta İsrail Kazançlı Çıkar - 26 Mayıs 2010 Çarşamba 17:14
İran Nükleer Alandaki Baskılara Boyun Eğer mi? - 24 Mayıs 2010 Pazartesi 16:27
İran’ın Nükleer Programı ve Üçlü Ortak Deklarasyon - 18 Mayıs 2010 Salı 16:27
İran’daki Gelişimin Güvenlik Politikası Boyutları - 17 Mayıs 2010 Pazartesi 14:11
ABD’nin Yeni Afgan Stratejisi Yürüyor mu, Sürünüyor mu? - 10 Mayıs 2010 Pazartesi 11:37
Nükleer Konuların Uluslararası Politikaya Yansımaları - 08 Mayıs 2010 Cumartesi 17:05
Irak’da Sular Ne Zaman Durulacak? - 29 Nisan 2010 Perşembe 12:19
Türkiye’ye Ders Verenlerin Çelişkileri - 28 Nisan 2010 Çarşamba 15:36
Türkiye – Ermenistan İlişkileri: Normalleşme Nereye Kadar? - 25 Nisan 2010 Pazar 17:07
Afganistan’ın Geleceği ve Bölgesel Etkileri - 20 Nisan 2010 Salı 13:51
Irak’ta Demokrasiye Geçiş ve Seçim Sonrası - 20 Nisan 2010 Salı 13:49
İran’ın Nükleer Programı ve Güvenlik Politikasına Etkileri - 19 Nisan 2010 Pazartesi 20:37
Irak’da İktidar Olma Mücadelesi Kızışarak Sürüyor - 16 Nisan 2010 Cuma 10:19
“Nükleer Güvenlik Zirvesi” Ne Ölçüde Başarılı? - 14 Nisan 2010 Çarşamba 17:50
Irak’da Demokrasi Uygulamaları ve Terör - 07 Nisan 2010 Çarşamba 16:55
Nükleer Silahların Süper Güç Dengelerine Etkisi - 05 Nisan 2010 Pazartesi 17:43
ABD’nin İran’a Baskıyı Artırma Girişimleri - 05 Nisan 2010 Pazartesi 09:43
Gün Işığına Çıkan Obama-Karzai Uyuşmazlığı - 02 Nisan 2010 Cuma 16:34
Irak: Demokrasiye Alışma Sancıları mı? - 18 Mart 2010 Perşembe 16:26
ABD-İsrail Fikir Uyuşmazlığı Derinleşir mi? - 17 Mart 2010 Çarşamba 15:49
Sözde Ermeni Soykırım Tasarısı - 13 Mart 2010 Cumartesi 11:36
Orta Doğu Barış Süreci Canlanır mı? - 09 Mart 2010 Salı 16:51
Afganistan Bağlamında Riyakar Oyunlar - 03 Mart 2010 Çarşamba 17:11
ABD’nin Uluslararası Sorunlar Gündeminde Güney Amerika - 01 Mart 2010 Pazartesi 17:25
Ortadoğu: Sorunlara Çözüm Arayışı ve Türkiye’nin “Kolaylaştırıcılık Rolü” - 19 Şubat 2010 Cuma 16:06
Asya – Avrupa Ekseninde Çözüm Bekleyen Sorunlar Dizesi - 17 Şubat 2010 Çarşamba 11:37
Ermenistan Neyin Peşinde: Ulusal Menfaat mi? Türkiye’den İntikam mı? - 15 Şubat 2010 Pazartesi 16:00
İran – ABD Uyuşmazlığı Tırmanma Gösteriyor - 13 Şubat 2010 Cumartesi 14:20
İran ve İsrail: Abartılı Tutumlar Bölgeyi ve Dünyayı Zora Sokar - 10 Şubat 2010 Çarşamba 18:29
Çeşitli Arenalarda Süperlerin Mücadelesi - 08 Şubat 2010 Pazartesi 15:13
İran Üzerindeki Baskılar Artıyor - 06 Şubat 2010 Cumartesi 13:45
Türk Dış Politikasına İlişkin Bir Yorum - 05 Şubat 2010 Cuma 17:17
Afganistan: Bombalar ve Zeytin Dalları Havada Uçuşuyor - 30 Ocak 2010 Cumartesi 14:46
Afganistan’da Uluslararası Düzeyde Barış Arayışları - 29 Ocak 2010 Cuma 15:37
Başkan Obama Amerikan Halkına Seslendi - 28 Ocak 2010 Perşembe 15:15
Amerika’nın Irak’da Sorun Azaltma Çabaları - 27 Ocak 2010 Çarşamba 15:56
Seçmenlerin Kırılgan Desteği - 27 Ocak 2010 Çarşamba 09:36
Barack Obama’nın Yönetimdeki İlk Yılı… - 22 Ocak 2010 Cuma 11:10
Terörle Mücadelede Zorluklar Sürüyor - 20 Ocak 2010 Çarşamba 10:29
Türkiye-İsrail İlişkilerinde Kriz Ortamının Perde Arkası - 20 Ocak 2010 Çarşamba 10:14
Amerikan dış politikasında yeni yönelimler - 15 Ocak 2010 Cuma 17:28
İki Süper Güç Uzlaşabilir Mi? - 14 Ocak 2010 Perşembe 18:54
ABD – İran İlişkilerindeki Pürüzlü Konular Tazeliğini koruyor - 11 Ocak 2010 Pazartesi 18:23
Uluslararası Arenada Sorunların Çözümü Zorlaşıyor - 07 Ocak 2010 Perşembe 17:57
Terör, ABD ve Dünyaya Tehdidini Sürdürüyor - 07 Ocak 2010 Perşembe 17:53
ABD’nin Terörle Mücadelesinde Yeni Cepheler mi Oluşuyor? - 04 Ocak 2010 Pazartesi 17:04
Obama Başlıca Dış Politika Konularında Yavaş da Olsa İlerliyor… - 22 Aralık 2009 Salı 12:46


SDE, “Türkiye’de İletişimin Denetlenmesi” analizi yayınlandı...
19.07.2010 11:06:02

SDE Başkanı Prof. Dr. Yasin Aktay’ın yeni kitabı “Korku ve İktidar” kitapçılarda...
09.07.2010 09:38:27

SDE "Yeni Rusya" Çalışması Yayınladı...
07.07.2010 11:11:11

"Arap-Türk Sosyal Bilimler Kongresi" 10-12 Aralık 2010 tarihinde gerçekleştirilecektir...
28.06.2010 16:15:43


<Temmuz 2010>
PtSaÇaPeCuCtPz
2829301234
567891011
12131415161718
19202122232425
2627282930311
2345678

Anayasa Paketinin oylanacağı referandumda ne yönde oy kullanırsınız?

Evet
Hayır


Bu site içeriğinin telif hakları Stratejik Düşünce Enstitüsü’ne ait olup 5846 Sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu uyarınca kaynak gösterilerek kısmen yapılacak alıntılar dışında önceden izin alınmaksızın hiçbir şekilde kullanılamaz ve yeniden yayımlanamaz. Bu sitede yer alan SDE'nin kurumsal bilgileri ile SDE Akademik Personeli'nin çalışmaları dışındaki diğer görüş ve değerlendirmeler, yalnızca yazarının düşüncelerini yansıtmaktadır; SDE'nin kurumsal görüşünü temsil etmemektedir.
Portal Tasarım ve Yazılım: Omedya