Avrupa Polisi, Mültecilerin Ve Yasadışı Göçmenlerin Parmak İzine Ulaşmak İstiyor

Avrupa Komisyonu, Eylül ayında, kolluk kuvvetlerinin EURODAC veri bankasında depolanan parmak izi bilgilerine erişmesine izin veren iki ayrı tasarı hazırlamıştır. Bu belgelere göre terör ve organize suçları önlemek ve soruşturmak kapsamında belirli şartlar altında polis bu bilgi bankasına erişecektir. 11 Aralık 2000 tarihli Konsey Kararı çerçevesinde 2003 yılında devreye giren EURODAC bilgi sisteminin temel amacı, mülteci başvurusu yapan kişilerin ya da yasadışı göçmenlerin parmak izlerinin alınarak kimliklerinin tespit edilmesidir. Tüm AB üyesi ülkelerin yanında Norveç ve İzlanda’da da uygulanmakta olan sistemle bu ülkelerde iltica başvurunda bulunanların ve 14 yaşından büyük yasadışı göçmenlerin parmak izleri EURODAC’da depolanmaktadır. Bu sisteme kaydedilen veriler, karşılaştırma yöntemiyle, parmak izi alınan kişinin daha önce başka bir AB ülkesinde iltica başvurusu olup olmadığı ya da yasadışı göçmen olup olmadığı anlaşılmaktadır. Alınan parmak izinin önceki kayıtlarda var olduğu anlaşıldığında, şahsın iltica başvurusu daha önceden başvurduğu ülkeye gönderilmektedir. (Tıkla-1)

Avrupa Bilgi Koruma Denetçisi Peter Hustinx ise söz konusu tasarılarla ilgili yayınladığı görüş yazısında, özel hayatın gizliliği ve kişisel verilerin korunması ile kamu güvenliği arasında dengenin Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’nin 8inci maddesine uygun olarak kurulması gerektiğini belirtmiştir. Peter Hustinx, görüşünde, bu tasarıların insan hakları ile kamu güvenliği arasındaki hassas dengeyi göz ardı ettiği sonucuna varmaktadır. Zira temel haklara müdahale için terörizmle mücadele makul bir gerekçe olmakla birlikte bunun gerekçesinin de net ve somut bulgulara dayanması gerekir. Ayrıca Aralık ayında yürürlüğe girmesi öngörülen Lizbon Antlaşması’nın beklenmesi gerektiğini sözlerine eklemiştir. (Tıkla-2) 

Biometrik veri bankası olan EURODAC’ta kişilerin kimlik bilgileri yoktur. Zaten, yasadışı göçmenlerin ya da başka bir ülkeye iltica etmek üzere ülkelerini terk edenlerin doğru kimlik bilgilerine ulaşmak da bazen çok zordur. AB Komisyonu, ortak iltica ve göç politikası geliştirilmesi kapsamında alınmış olan bu tedbiri, terörle mücadele gerekçesiyle polisin de kullanımına sunmak istemektedir. Buradaki temel sorunlu EURODAC’a alınan bilgilerin herhangi bir suç soruşturması kapsamında alınmış olmamasıdır. Dolayısıyla, AB’nin ortak sınırlarını koruma mantığı içinde kurduğu bu veri bankasındaki bilgiler, suç oranlarına yansıyan göç ve iltica problemine karşı önümüzdeki dönemde polisin bilgi edinme kaynaklarını güçlendireceğini göstermektedir.

(Ömer Ersoy, Araştırmacı)