Hindistan-Afrika İşbirliği
Afrika Kalkınma Bankası (AfDB) Başkanı Donald Kaberuka’nın 9-11 Kasım tarihleri arasında Hindistan’a yapacağı resmi ziyaret ile Afrika-Hindistan ilişkilerine önemli bir katkı yapılması hedeflenmektedir. Kaberuka’nın Hintli hükümet yetkilileri ve iş adamları ile temaslarının gündem maddesini ekonomik işbirliğinin yanı sıra özellikle demiryolu ve bilgi teknolojileri alanlarındaki işbirliğini geliştirme yollarının oluşturacağı beklenmektedir.
Hindistan’ın bilgi teknolojilerinde geldiği nokta ve demiryolu ağı konusundaki tecrübeleri, Afrika için büyük öneme haiz görünmektedir. Kıtada sömürgecilik döneminden miras kalan demiryolu ağı bakımsızlık ve çatışmaların sebep olduğu tahribat yüzünden bazı bölgelerde kullanılamaz hale gelse de 90 bin kilometrelik ulaşım ağı, Afrika için ciddi bir potansiyeli ifade etmektedir. Kaberuka’nın Afrika Büyüme Fırsatı Anlaşması (AGOA) forum toplantısında da belirttiği gibi, bu hatların yenilenmesi kalkınma sürecinde kıtaya büyük bir avantaj sağlayacaktır. (Tıkla-1) AfDB, kıtanın kalkınmasıyla ilgili olarak ayrıca bilgi teknolojisi projelerine de ilgi duymaktadır. Zira, optik fiber kablolarından uydu sistemleri projelerine kadar geniş altyapı hizmetleri için Afrika Birliği ve Dünya Bankası gibi örgütlerin yanısıra AfDB, Hindistan ile derinleştirilecek işbirliğine de büyük önem vermektedir. Bu bağlamda Kaberuka’nın ziyareti, kıtanın kalkınmasına yönelik hedeflere ulaşılma sürecine ivme kazandıracağı şeklinde değerlendirilebilir.
Sömürgecilik ortak tarihi çerçevesinde şekillenen Hindistan-Afrika ilişkilerinde 1990’lardan itibaren ekonomik, siyasi ve kültürel alanlarda bir derinleşme yaşanmıştır. Özellikle Haziran 2008’deki Hindistan-Afrika Zirvesi ile beraber Hindistan’ın, kıtaya yönelik uluslararası rekabetin de artması ile beraber Nijerya, Güney Afrika, Kenya, Etiyopya, Tanzanya ve Uganda gibi ülkelere karşı ekonomi politiğinde daha da aktif bir tutum benimsemeye başladığı görülmektedir. (Tıkla-2) Sözkonusu ilişkiler, bir yanda Hindistan’ın enerji ve hammadde ihtiyacının karşılanması bakımından önem taşırken diğer yanda Afrika ülkelerinin dış ilişkilerinde alternatif bir partner edinmesi anlamına gelmektedir. Yakın gelecekte Afrika kıtasına yönelen sermaye yoğunluğunun Asya ülkeleri lehine değişim göstermesiyle birlikte, Hindistan’ın kıta genelinde nüfuz sahibi olan başat aktörler arasında yerini alması uzak bir ihtimal sayılmamaktadır.
(Özgün Arslan, Ortadoğu-Afrika Masası, Asistan, 7 Kasım 2009)