Diyarbakır’da Esrar Yakalaması
Diyarbakır Emniyet Müdürlüğü Kaçakçılık ve Organize Suçlarla Mücadele Şube Müdürlüğü ekipleri, okulların açılmasından önce uyuşturucu tacirlerine yönelik operasyonlar başlattı. Kent genelinde 14 ayrı noktaya düzenlenen operasyonlarda 525 kilogram uyuşturucu ele geçirildi. Operasyonlarda gözaltına alınan 33 kişiden 31'i çıkarıldığı mahkemece tutuklandı. Diyarbakır Emniyet Müdürü Mustafa Sağlam, 2009 yılında yaptıkları operasyonlarda 5 ton uyuşturucu madde ele geçirdiklerini, bu kapsamda 266 kişinin tutuklandığını açıkladı. Sağlam, özellikle "kaynakta mücadele" politikası çerçevesinde kenevir bitkisinin ekimine karşı havadan izleme ve denetleme yaptıklarını söyledi.
Madde bağımlığının en revaçtaki ürünü olan esrar, dişi hint keneviri bitkisinden elde edilmektedir. Esrarı esrar yapan THC (Tetrahidrokannabiol) etken maddesi, kenevirin dişisinde yeterli miktarda bulunmaktadır. Son dönemde özellikle Hollanda’da bazı suç örgütlerinin bilimin imkânlarından da yararlanarak bu etken maddenin artırılmasına yönelik çalışmalar yaptığı bilinmektedir. Dünyada en fazla kullanıcı kitlesine sahip uyuşturucu madde olan esrar, suç örgütlerinin vazgeçemeyeceği yasadışı ürünlerin başında gelmektedir. Esrar, dünya yetişkin nüfusunun yaklaşık %4’ü tarafından kullanılırken diğer tüm uyuşturucu maddelerin kullanıcı oranı ise %1’dir. Esrar, eroin ve kokainden farklı olarak dünyanın her yerinde ve çoğunlukla yerel tüketim için üretilmektedir. Bu kadar yaygın olarak kullanılmasına karşın dünyanın esrar karşısındaki tutumu ortak ve kararlı bir duruştan uzaktır. 20. yüzyılın başında uluslararası toplumu harekete geçiren uyuşturucu madde afyon olmuştur. Esrar ilk defa, uyuşturucu sorununu küresel çapta kontrol amacıyla kurulan uluslararası sistemin ilk ayağı olan 1961 Uyuşturucu Tek Sözleşmesi’nde, yasaklı uyuşturucu maddeler arasında sayılmıştır. Ancak esrar maddesi üzerinde o güne kadar yapılan tartışmalar bitmemiş, devletin kişisel hayata gereğinden fazla müdahalede bulunduğu ve esrarın, eroin, morfin ve kokain gibi ağır uyuşturuculardan farklı tutulması gerektiği tartışıla gelmiştir. Hollanda, Belçika ve Portekiz başta olmak üzere bazı Avrupa ülkeleri esrar kullanımına daha az cezalar hatta idari cezalar öngörmektedir.
Esrar maddesi ağır uyuşturucuların ilk basamağıdır. Yasadışı üretimi, dağıtımı ve satışı uyuşturucu kaçakçılarının kontrolündedir. Kaçakçılık zincirinin son halkası olan sokak satıcıları sadece esrar değil, her türlü uyuşturucu maddeyi özellikle gençlere pazarlamaktadır. Dolayısıyla, bu daha az zararlı diğeri daha çok zararlı mantığından ziyade uyuşturucunun her türüne hayır denmelidir. Zira, sokak satıcıları yasadışı tezgahında, insanların hayatını söndüren ve kişisel trajedilerdin yaşanmasına sebep olan her uyuşturucu maddeyi sunmaktadır. Bugün esrar alanın yarın, ekstazi, morfin, eroin ya da kokain almayacağı garantisi yoktur. Yasadışı uyuşturucu piyasası terörden yolsuzluğa, karaparadan rüşvete kadar birçok suç alanını beslediği bilinmektedir. Dolayısıyla, birey ve toplum sağlığını derinden zedeleyen bu maddelere karşı talep ve arz boyutuyla eş zamanlı olarak mücadele edilmesi toplumun geleceği açısından hayati önem taşımaktadır. Türkiye örneğine baktığımızda, polisin her iki alana yönelik olarak yürüttüğü başarılı uygulamalarının kararlılıkla devam etmesi gerekmektedir.
(Ömer ERSOY, Araştırmacı, 14 Eylül 2009)