Kuzey Afganistan’da İstikrarsızlık
Daha önceki yazılarımızda Afganistan seçim sonuçlarının ertelenmesinin Taliban’ın lehine olup, istikrarsızlığının artmasına neden olabileceğini yazmıştık. Çünkü seçim sonuçlarının gecikmesi şüphesiz devlet otoritesinin boşluğu anlamına gelmektedir. Bu durum ister istemez devlete karşı savaşanlar için büyük bir fırsat demektedir. Milletin devletten beklentileri denildiğinde, ülkede her şeyden önce savaşların sona ererek barış ortamında yaşayabilme imkanının sunulması akla gelmektedir. Fakat gelişmeler ve en son olaylar bu durumun tam tersini göstermektedir. Güney, güneybatı ve güneydoğuda eskiden beri Taliban kuvvetlerinin bulunması, bu bölgelerde sık sık sorun yaratmaktadır. Ancak son zamanlarda, özellikle de seçimlerden sonra, söz konusu bölgelerde sorunların daha da artmasıyla birlikte olaylar ülkenin kuzeyi, kuzeybatısı ve batısında da baş göstermiştir. Afganistan Savunma Bakanlığı’nın sözcüsü General Zahir Azimi, “Elimizde onlarca yabancı militanın ülkenin kuzeyi ve batısında güveni bozmak amacıyla yerleştiğine dair bilgi vardır. Bunların çoğu Taliban’a yardım eden Orta Asyalı militanlardır.” diyerek kuzeydeki istikrarsızlığın altını çizmiş, devleti ve Batılı kuvvetleri uyarmıştır.
Son günlerde özellikle kuzeydeki Kunduz ve Bağlan illeri, sık sık farklı olayların çıkmasına şahit olmuştur. Adı geçen illerin dışında, Maymene ve Balh’taki halkın anlattığına göre, bu bölgede de Taliban’ın varlığı iyice hissedilmektedir. Bilindiği gibi kuzeydeki istikrarsızlık bütün ülkede de istikrarsızlık anlamına gelmektedir. Bununla beraber bu olaylar sadece Afganistan devletini değil aynı zamanda ABD ve NATO kuvvetlerini de rahatsız etmektedir. Çünkü NATO kuvvetlerinin lojistik malzemelerini taşıyan konvoylar Pakistan üzerinden yola çıkarak Afganistan’ın güney illerinden geçmektedir. Fakat bu konvoylar, Pakistan dahil güney illerinde Taliban kuvvetleri tarafından saldırılara uğramakta ve çok zarar görmektedirler. 24 Ocak 2009 tarihli, NATO, Rusya, Özbekistan ve Tacikistan arasındaki antlaşma gereği, NATO konvoylarının Tacikistan ve kuzey Afganistan (Kunduz ve Bağlan) üzerinden geçmesi kararlaştırılmıştı. Ama görüyoruz ki, daha antlaşma yürürlüğe girmeden, konvoyların geçmesi planlanan illerde de sorunlar çıkmaya başlamıştır. Bir başka deyişle hem NATO güçleri hem de söz konusu lojistik malzemeleri taşıyacak konvoylar için kuzey illeri artık daha tehlikeli bir hale gelmiştir.
(Khalilullah Rasuli, Asya Pasifik Masası, Kıdemli Asistan, 02/10/2009)