Arnavutluk’ta Yeni Hükümet Koalisyonu
28 Haziran’da Arnavutluk’ta yapılan Parlamento seçimlerinin sonucunda Demokratik Parti ve lideri Sali Berişa galip gelmiştir. Demokratik Parti, seçimlerde yeterli çoğunluğu sağlamasından dolayı, iktidara gelmek için sayısal bir üstünlükten ziyade, özellikle AB ilişkilerinde hızlı ilerlemeler sağlamaya ihtiyaç duymaktadır. Bunun için “Entegrasyon İçin Sosyalist Hareketi Partisi (LSI)” ile koalisyon yapmaya karar vermiştir. Bu seçimler, farklı kesimlerde yankı uyandırmıştır. Arnavutluk Başbakanı Sali Berişa, Entegrasyon İçin Sosyalist Hareketi Partisi (LSI) Genel Sekreteri Ilir Meta ile hükümet koalisyonu yapmak üzere bir anlaşma imzalamıştır. Bu yeni hükümet ile Arnavutluk’un gelecek 4 yıl için işbirliği yaparak, Avrupa’ya entegre olma yolunda adımlarını hızlandıracağı düşünülmektedir. Berişa, yeni koalisyon hükümetinin çok anlamlı ve pozitif bir girişim olarak algılanacağını düşünmektedir. Çünkü sosyalist bir geçmişe sahip olan LSI, bugün muhalefeti bir kenara bırakarak, Arnavutluk’a demokrasinin yerleşmesi ve AB’ye üyelik için Demokratik Parti ile işbirliği yapmaktadır. Ayrıca LSI’ ye oy veren halkın da memnuniyetini göz ardı etmemek gerekir. Nitekim, halk arasında yeni hükümetin daha kapsamlı bir programı olduğu ve bu programın da halkın büyük bir kısmını temsil ettiği düşünülmektedir (Tıkla-1).
Bu koalisyon aynı zamanda LSI için büyük bir fırsat yaratmaktadır. Çünkü, LSI bu koalisyonla geçmişteki üçüncü önemli siyasi parti konumundan çıkıp, birinci derecede önemli siyasi parti haline gelmiştir. Diğer taraftan, Sosyalist Parti lideri Edi Rama seçimleri kaybetmiştir. Arnavutluk’un siyasi sahnesinde önemli bir rol oynayan Edi Rama’nın Sosyalist Parti’deki yerinin ve özellikle siyasi geleceğinin bu seçimlerle birlikte sarsıldığı görünmektedir. Sosyalist Parti mensupları 28 Haziran seçimlerinin bir taraftan demokratik esaslara uygun olmadığını iddia etmekte, diğer taraftan da bu seçimlerin başarısızlığının Edi Rama’nın sorumsuzluğundan kaynaklandığını öne sürdürerek onu Sosyalist Parti’den uzaklaştırmaya çalışmaktadır. Bu karmaşık ortamın içerisinde bulunan eski Sosyalist Parti lideri Meta’nın, eski Sosyalist Parti’den koparak ülkede üçüncü parti konumuna gelmesi ve bu seçimlerle koalisyon ortağı olması, eski partileri olan Sosyalist Parti’yi sıkıntıya sokmuştur. Edi Rama ve Sosyalist Parti yeni seçimleri ve koalisyonu protesto etmek adına, parlamentoyu boykot etmiştir. Rama, partisinin bu boykotla seçimleri protesto ettiğini öne sürmektedir. Berişa, Rama’nın bu hareketini, kişisel çıkarları için partisini kullandığı yönünde yorumlamaktadır.
Sosyalist Partinin karşı karşıya kaldığı tüm bu sorunları bir tarafa bırakarak yeni imzalanan hükümet koalisyonunu ele alacak olursak, şu sorular karşımıza çıkmaktadır: Bu koalisyonun ömrü ne kadar olabilir? Gerçekten demokratik ve iyi niyetli bir koalisyon mudur, yoksa bu ortam, Arnavutluk’un sık sık bulunduğu klasik post-komünist ortamlarından (post-komünizm düzenin bir devamı, zira 1992’den itibaren sadece bu Demokratik ve Sosyalist Parti arasında iktidar paylaşılmaktadır) birisi midir? Berişa’nın,“totaliter bir demokratik lider” olduğu kaçınılmaz bir gerçektir. Nitekim zaman zaman skandallar ile imajının zedelenmesine rağmen, 17 yıldır Demokratik Parti’nin lideri olmasından dolayı “demokratik”; ancak politik sahneden inmemesi ve iktidarı kimseyle paylaşmamasından dolayı da “totaliter” bir lider olarak nitelendirilebilir. Diğer yandan siyasi lider ve eski Arnavutluk Başbakanı Meta, sosyalist lider Nano ile iktidar paylaşımı konusunda anlaşmazlıklar yaşarken Demokratik Parti’nin lideri olan Berişa ile ne düzeyde ilişki kurabileceği tartışmalıdır. Eski Sosyalist Parti lideri Meta ile olan bu koalisyon, Arnavutluk’un arka sahnesinde ve bulunduğu politik ortamda çok başarılı olamayacağı ihtimalinin yüksek olduğunu göstermektedir. Bu durumun en acı yanı ise; 17 yıldır “demokrasi” ile yönetilen Arnavutluk’un siyasi liderlerinin kişisel çıkarları için kalkınma ve demokrasiyi kurban etmeye devam ettiğidir.
(Erjada Progonati, AB-Balkanlar, Kıdemli Asistan, 07.09.2009)