Son aylarda döviz piyasasında yaşanan hareketlilik ile finansal araçlar içinde en fazla getiriyi Amerikan doları sağlamıştır. Ekim 2011 döneminde en yüksek reel getiri, ÜFE ile hesaplandığında, yüzde 0,30 oranıyla Amerikan Doları’nda gerçekleşmiştir. Ekim 2011 döneminde son ayların en fazla getiri sağlayan finansal yatırım aracı külçe altın reel olarak yüzde 5,90 kaybettirmiştir. Benzer şekilde mevduat faizi yüzde 1,07, İMKB 100 Endeksi yüzde 0,85 ve Euro 0,15 oranında yatırımcısına kaybettirmiştir. TÜFE ile indirgendiğinde ise külçe altın, mevduat faizi, İMKB 100 Endeksi, Euro ve Amerikan Doları yatırımcısına kaybettirmiştir.
Finansal yatırım araçları ÜFE ve TÜFE ile indirgendiğinde; külçe altın üç aylık, altı aylık ve yıllık değerlendirmelerde en yüksek reel getiri sağlayan yatırım aracı olmuştur.
Külçe altın, üç aylık değerlendirmede; ÜFE ile indirgendiğinde yüzde 11,36, TÜFE ile indirgendiğinde yüzde 11,56 oranında yatırımcısına reel getiri sağlamıştır. Külçe altın uzun vade de pozitif reel getiri sağlamıştır. Altı aylık değerlendirmeye göre külçe altın; ÜFE ile indirgendiğinde yüzde 28,71, TÜFE ile indirgendiğinde ise yüzde 28,41 oranında yatırımcısına kazandırmıştır. Aynı dönemde İMKB 100 Endeksi, ÜFE ile indirgendiğinde yüzde 19,40, TÜFE ile indirgendiğinde ise yüzde 19,58 oranında yatırımcısına en çok kaybettiren yatırım aracı olmuştur.
Finansal yatırım araçları, yıllık olarak değerlendirildiğinde en fazla reel getiriyi külçe altın sağlamıştır. Külçe altını Amerikan Doları, Euro, mevduat faizi ve İMKB 100 Endeksi izlemektedir. ÜFE ile indirgendiğinde yıllık olarak külçe altın yüzde 41,46, Amerikan Doları yüzde 14,43 ve Euro yüzde 12,64 oranında yatırımcısına reel getiri sağlamıştır. M
evduat faizi ve İMKB 100 Endeksi ise yatırımcısına kaybettirmiştir. TÜFE ile indirgendiğinde ise külçe altın yüzde 47,93, Amerikan Doları yüzde 19,66 ve Euro yüzde 17,79 oranında yatırımcısına reel getiri sağlarken, mevduat faizi yüzde 0,09 ve İMKB 100 Endeksi yüzde 22,04 oranında yatırımcısına kaybettirmiştir.
Tüketici Güven Endeksi
Ekim 2011 döneminde Tüketici Güven Endeksi, bir önceki aya göre yüzde 4,2oranında azalmış ve Eylül 2011 döneminde 93,7 olan endeks Ekim 2011 döneminde 89,7 ye düşmüştür.Tüketici Güven endeksindeki düşüş, tüketicilerin mevcut ve gelecek dönem satın alma gücü, gelecek dönem genel ekonomik durum, gelecek dönem iş bulma olanakları ile mevcut dönemin dayanıklı tüketim malı satın almak için uygunluğu durumlarına ait değerlendirmelerinin kötüleşmesinden kaynaklanmaktadır. Bazı yönetilen malların fiyatlarında yapılan ayarlamalar, kurdaki yaşanan hareketlilik ve vergi düzenlememleri tüketicilerin geleceğe dönük beklentilerini tüketici güven endeksinin düşmesine neden olmuştur.
Türkiye İstatistik Kurumu ve Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası işbirliği ile yürütülen Aylık Tüketici Eğilim Anketi ile Tüketicilerin kişisel mali durumlarına ve genel ekonomiye ilişkin mevcut dönem değerlendirmeleri ile gelecek dönem beklentileri ölçülmekte ve yakın gelecekte yapılması planlanan harcamalarına ilişkin eğilimleri saptanmaktadır. Anket sonuçlarından hesaplanan Tüketici Güven Endeksi 0-200 aralığında değer alabilmekte; Tüketici Güven Endeksi’nin 100’den büyük olması tüketici güveninde iyimser durum, 100’den küçük olması tüketici güveninde kötümser durum olduğunu göstermektedir.
Ağustos 2011 döneminde 91,7 olan endeks Ekim 2011 de 89,7’ye düşmüştür. Ekim 2011 ile Ekim 2010 dönemini karşılaştrdığımızda ise endeks yüze 4,2 düşmüştür. Tüketici güveninin sağlanması uygulanan iktisadi politikaların geleceği açısından da önemlidir. Özellikle fiyat istikrarı için tüketicilerin beklentileri ve tüketici güveni olumlu yönde oluşturulmalıdır.
Ekim 2011 döneminde tüketici fiyatları yüzde 3,27 oranında artması yıllık enflasyonu yüzde 7,66’ya yükseltmiştir. Bu yükseliş finnasal raçların tüketici fiyat endeksi ile indirgendiğinde reel getirilerini olumsuz etkilemiştir. Enflasyon oranındaki yükseliş ve döviz kurundaki hareketlilik tüketici güven endeksinde düşüşe neden olmuştur.
Bilkent Üniversitesi*