2011 yılının Nisan-Mayıs-Haziran aylarını kapsayan ikinci çeyrek döneminde Gayri Safi Yurt İçi Hasıla (GSYİH) 2010 yılının aynı dönemine göre yüzde 8,8 artmıştır. Türkiye’de üretilen mal ve hizmetlerin değeri reel olarak artmıştır. GSYİH hesaplanırken iki yöntem kullanılmaktadır: Üretim Yöntemi ve Tüketim Yöntemi.
Üretim yöntemi ile hesaplanan gayri safi yurtiçi hasıla 2011 yılı ikinci üç aylık döneminde bir önceki yılın aynı dönemine göre cari fiyatlarla yüzde 19,2’lik artışla 318.404 Milyon TL olmuştur.
2011 yılının ikinci üç aylık döneminde bir önceki yılın aynı dönemine göre sabit fiyatlarla gayri safi yurtiçi hasıla yüzde 8,8’lik artışla 27.910 Milyon TL olmuştur.
2010 yılında GSYİH yüzde 9 artmış ve 2010 yılının 1. çeyreğinde 12,2, 2. çeyreğinde 10,2, 3.çeyrekte yüzde 5,3 ve yılın son çeyreğinde ise 9,2 büyüdüğü göz önüne alınırsa 2011 ilk iki çeyreğinde gerçekleşen yüksek büyüme oranları ekonomik yapının dinamizmini göstermektedir.
2010 yılı gayri safi yurtiçi hasıla değeri cari fiyatlarla 1.103.750 Milyon TL, sabit fiyatlarla ise 105.739 Milyon TL olmuştur. 2010 yılında kişi başına gayri safi yurtiçi hasıla değeri cari fiyatlarla 15 119 TL, ABD doları cinsinden 10.067 Dolar olarak hesaplanmıştır.
Büyüme oranının yüksekliği özellikle inşaat, imalat sanayi, ulaştırma, toptan ve parekende ve mali sektörde görülen yüksek büyüme oranlarının katkısı büyüktür. 2011 yılının 2. çeyreğinde inşaat yüzde 13,2, imalat sanayi 10,7, ulaştırma yüzde 12,3, toptan ve parekende ticaret yüzde 15,2 ve mali aracı kurumlar yüzde 11,7 büyüme göstermişlerdir.
Tüketim yöntemi ile GSYİH incelendiğinde yerleşik hane halklarının tüketim harcaması GSYİH’nın yüzde 70’den fazlasını oluşturmaktadır. 2011 yılının 2. çeyreğinde hanehalkının tüketim harcaması yüzde 9,2 artarken, yatırım harcamaları yüzde 28,9 artış göstermiştir. İhracatta artış gerçekleşmezken ithalat artışı devam etmektedir. Bu durum da dış ticaret açığıda artmaktadır.
Tablo 1: Gayri Safi Yurtiçi Hasıla (2010,2011-II)
|
|
|
Cari fiyatlarla GSYH
|
Gelişme hızı
|
Cari fiyatlarla GSYH
|
Gelişme hızı
|
Sabit fiyatlarla GSYH
|
Gelişme hızı
|
|
|
Dönem
|
(Milyon TL)
|
%
|
(Milyon $)
|
%
|
(Milyon TL)
|
%
|
|
|
I*
|
241 881
|
16,3
|
160 332
|
27,3
|
23 390
|
12,2
|
|
|
II*
|
267 144
|
16,9
|
173 821
|
19,5
|
25 645
|
10,2
|
|
|
III*
|
297 184
|
13,6
|
196 516
|
13,0
|
28 672
|
5,3
|
|
|
IV*
|
297 541
|
17,0
|
204 260
|
19,2
|
28 033
|
9,2
|
|
2010
|
Yıllık*
|
1 103 750
|
15,9
|
734 929
|
19,2
|
105 739
|
9,0
|
|
|
I*
|
288 390
|
19,2
|
182 841
|
14,0
|
26 112
|
11,6
|
|
2011
|
II
|
318 404
|
19,2
|
203 626
|
17,1
|
27 910
|
8,8
|
* İlgili dönemlerde güncelleme yapılmıştır.
Kaynak: TUİK
Dünya da Büyüme Oranları Nasıl?
2011 yılının 2.çeyreğinde Çin yüzde 9,5 büyüme oranı ile en faala büyüyen ekononmi olmuştur. Hindistan yüzde 7,7 büyürken Şili ekonomisi yüzde 6,8 büyümüştür. ABD yüzde 1,5, Almanya yüzde 2,0, Fransa yüzde 1,6, İngiltere yüzde 0,7 ve İtalya yüzde 0,8 büyümüştür. Avrupa Birliği ülkelerinde Yünanstan ve Portekiz ekonomileri ise bu dönemde daralma göstermişlerdir.
Uluslararası Para Fonu 2011 yılı için Türkiye ekonomisinin büyüme oranının yüzde 4,6 olarak öngörmektedir. 2011 yılının 1. ve 2. çeyrek dönemlerinde gerçekleşen büyüme yılsonu büyüme rakamının öndörülenden daha fazla olacağını göstermeketdir. Temmuz ayında açıklanan sanayi üretim endeksindeki artış ve turizm sektöründeki hareketlilik 3. çeyrek dönemin de büyüme rakamlarının yüksek çıkacağının sinyalini vermektedir.
Bilkent Üniversitesi*